॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: जाना, सदैव जाते रहना (भाववाचक/करणवाचक कृदन्त — प्रेरणार्थक (णिजन्त))
संस्कृत: सातत्यगमने
अंग्रेज़ी: to run, to walk with speed, to move continuously
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | आतनम् | आतने | आतनानि |
| द्वितीया | आतनम् | आतने | आतनानि |
| तृतीया | आतनेन | आतनाभ्याम् | आतनैः |
| चतुर्थी | आतनाय | आतनाभ्याम् | आतनेभ्यः |
| पञ्चमी | आतनात् / आतनाद् | आतनाभ्याम् | आतनेभ्यः |
| षष्ठी | आतनस्य | आतनयोः | आतनानाम् |
| सप्तमी | आतने | आतनयोः | आतनेषु |
| सम्बोधन | हे आतन | हे आतने | हे आतनानि |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | अतति | अततः | अतन्ति |
| मध्यम | अतसि | अतथः | अतथ |
| उत्तम | अतामि | अतावः | अतामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: अतति · लिट्: आत · लुट्: अतिता · लृट्: अतिष्यति · लोट्: अततात् · लङ्: आतत् · विधिलिङ्: अतेत् · आशीर्लिङ्: अत्यात् · लुङ्: आतीत् · लृङ्: आतिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: अतन · ण्वुल्: आतकः · तृच्: अतिता · ण्यत्: आत्यः · तव्य: अतितव्यः · अनीयर्: अतनीयः · क्त: अतितः · क्तवतु: अतितवान् · शतृ: अतन् · स्य-शतृ: अतिष्यन् · क्त्वा: अतित्वा · ल्यप्: प्रात्य · तुमुन्: अतितुम् · णमुल्: आतम् · घञ्: आतः · क्तिन्: अत्ति · क्वसु: आतिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| आतनम् | आतन (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: अत् + णिच्+ल्युट् 📚 अन्य सम्भावना: आतन (नपुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: अत् + णिच्+ल्युट् | तन (पुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: आ + तन् + अच् |
आतनम् 📚 ➤ जाना, सदैव जाते रहना (भाववाचक/करणवाचक कृदन्त — प्रेरणार्थक (णिजन्त))
संस्कृत: सातत्यगमने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| आतन 📚 | तानना । फैलना । विस्तृत करना | 🟠🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड