॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: डरना, भय करना (विध्यर्थक कृदन्त)
संस्कृत: भये
अंग्रेज़ी: to be afraid
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | दरणीयः | दरणीयौ | दरणीयाः |
| द्वितीया | दरणीयम् | दरणीयौ | दरणीयान् |
| तृतीया | दरणीयेन | दरणीयाभ्याम् | दरणीयैः |
| चतुर्थी | दरणीयाय | दरणीयाभ्याम् | दरणीयेभ्यः |
| पञ्चमी | दरणीयात् / दरणीयाद् | दरणीयाभ्याम् | दरणीयेभ्यः |
| षष्ठी | दरणीयस्य | दरणीययोः | दरणीयानाम् |
| सप्तमी | दरणीये | दरणीययोः | दरणीयेषु |
| सम्बोधन | हे दरणीय | हे दरणीयौ | हे दरणीयाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | दरति | दरतः | दरन्ति |
| मध्यम | दरसि | दरथः | दरथ |
| उत्तम | दरामि | दरावः | दरामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: दरति · लिट्: ददार · लुट्: दरिता · लृट्: दरिष्यति · लोट्: दरतात् · लङ्: अदरत् · विधिलिङ्: दरेत् · आशीर्लिङ्: दीर्यात् · लुङ्: अदारीत् · लृङ्: अदरिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: दरण · ण्वुल्: दारकः · तृच्: दरीता · ण्यत्: दार्यः · तव्य: दरीतव्यः · अनीयर्: दरणीयः · क्त: दीर्णः · क्तवतु: दीर्णवान् · शतृ: दरन् · स्य-शतृ: दरीष्यन् · क्त्वा: दीर्त्वा · ल्यप्: प्रदीर्य · तुमुन्: दरीतुम् · णमुल्: दारम् · क्तिन्: दीर्णि · क्वसु: दिदीर्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| आदरणीय | दरणीय (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: आ + दॄ + अनीयर् 📚 अन्य सम्भावना: दरणीय (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: आ + दॄ + अनीयर् | आदरणीय (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन |
आदरणीय 📚 ➤ डरना, भय करना (विध्यर्थक कृदन्त)
संस्कृत: भये
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| दरणीय 📚 | mfn. अ- ‘unbreakable’, Nir. ix, 9 | 🔵 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.३ सेकण्ड