॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: पूरा करना, समाप्त करना, छोड़ना, त्यागना
संस्कृत: विवासे
अंग्रेज़ी: to dwell abroad,to retire, to exile
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लोट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | उच्छतात् / उच्छताद् / उच्छतु | उच्छताम् | उच्छन्तु |
| मध्यम | उच्छ / उच्छतात् / उच्छताद् | उच्छतम् | उच्छत |
| उत्तम | उच्छानि | उच्छाव | उच्छाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: उच्छति · लिट्: उच्छाञ्चकार · लुट्: उच्छिता · लृट्: उच्छिष्यति · लोट्: उच्छतात् · लङ्: औच्छत् · विधिलिङ्: उच्छेत् · आशीर्लिङ्: उच्छ्यात् · लुङ्: औच्छीत् · लृङ्: औच्छिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: उच्छन · ण्वुल्: उच्छकः · तृच्: उच्छिता · ण्यत्: उच्छ्यः · तव्य: उच्छितव्यः · अनीयर्: उच्छनीयः · क्त: उष्टः · क्तवतु: उष्टवान् · शतृ: उच्छन् · स्य-शतृ: उच्छिष्यन् · क्त्वा: उच्छित्वा · ल्यप्: प्रोच्छ्य · तुमुन्: उच्छितुम् · णमुल्: उच्छम् · घञ्: उच्छः · क्तिन्: उष्टि · क्वसु: उच्छाम्बभूवान्
अर्थ: फेकना, निराश होना
संस्कृत: क्षेपणे
अंग्रेज़ी: to throw, to be disappointed
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लिट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | आस | आसतुः | आसुः |
| मध्यम | आसिथ | आसथुः | आस |
| उत्तम | आस | आसिव | आसिम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: अस्यति · लिट्: आस · लुट्: असिता · लृट्: असिष्यति · लोट्: अस्यतात् · लङ्: आस्यत् · विधिलिङ्: अस्येत् · आशीर्लिङ्: अस्यात् · लुङ्: आस्थत् · लृङ्: आसिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: असन · ण्वुल्: आसकः · तृच्: असिता · ण्यत्: आस्यः · तव्य: असितव्यः · अनीयर्: असनीयः · क्त: अस्तः · क्तवतु: अस्तवान् · शतृ: अस्यन् · स्य-शतृ: असिष्यन् · क्त्वा: अस्त्वा · ल्यप्: प्रास्य · तुमुन्: असितुम् · णमुल्: आसम् · घञ्: आसः · क्तिन्: अस्ति · क्वसु: आसिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| उच्छ | उच्छ् धातु (तुदादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: उच्छ् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन | उच्छ (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: उच्छ् + घञ् |
| आस | अस् धातु (दिवादिगण, परस्मैपद) — लिट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: अस् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लिट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन | आसन् (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन |
उच्छ 📚 ➤ पूरा करना, समाप्त करना, छोड़ना, त्यागना
संस्कृत: विवासे
आस 📚 ➤ फेकना, निराश होना
संस्कृत: क्षेपणे
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| उच्छ् 📚 | {c6c} P. (उच्छति, औच्छीत्, उच्छितुं, उष्ट) 1 To finish. --2 To bind. -… | 🟣 |
| अस् 📚 | cl. 2. P. अस्ति (2. sg. असि, 1. sg. अस्मि; pl. स्मसि or स्मस्, स्… | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| उच्छास | उच्छ + आस | दीर्घ | अकः सवर्णे दीर्घः (६.१.१०१) |
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड