॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: नीचे जाना, गिरना, उतरना, अमानवी पराक्रम करना
संस्कृत: गतौ
अंग्रेज़ी: to go
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लिट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | पपात | पेततुः | पेतुः |
| मध्यम | पेतिथ | पेतथुः | पेत |
| उत्तम | पपत / पपात | पेतिव | पेतिम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: पतति · लिट्: पपात · लुट्: पतिता · लृट्: पतिष्यति · लोट्: पततात् · लङ्: अपतत् · विधिलिङ्: पतेत् · आशीर्लिङ्: पत्यात् · लुङ्: अपप्तत् · लृङ्: अपतिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: पतन · ण्वुल्: पातकः · तृच्: पतिता · ण्यत्: पात्यः · तव्य: पतितव्यः · अनीयर्: पतनीयः · क्त: पतितः · क्तवतु: पतितवान् · शतृ: पतन् · स्य-शतृ: पतिष्यन् · क्त्वा: पतित्वा · ल्यप्: प्रपत्य · तुमुन्: पतितुम् · णमुल्: पातम् · घञ्: पातः · क्तिन्: पत्ति · क्वसु: पेतिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| उपेत | उत् + पत् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लिट् लकार, मध्यम पुरुष, बहुवचन 📚 अन्य सम्भावना: उपेत (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन | उपेत (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन |
उपेत 📚 ➤ नीचे जाना, गिरना, उतरना, अमानवी पराक्रम करना
संस्कृत: गतौ
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| पत् 📚 | cl. 4. Ā. (Dhātup. xxvi, 50) पत्यते, to be master, reign, rule, gover… | 🔵🟣🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड