॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: साँड़
संस्कृत: ऋषभस्वरः, ऋषभाख्यौषधिः, वृषभः · पर्याय: शृङ्गी, वृष
व्युत्पत्ति: ऋशष्-अभक्
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | ऋषभः | ऋषभौ | ऋषभाः |
| द्वितीया | ऋषभम् | ऋषभौ | ऋषभान् |
| तृतीया | ऋषभेण | ऋषभाभ्याम् | ऋषभैः |
| चतुर्थी | ऋषभाय | ऋषभाभ्याम् | ऋषभेभ्यः |
| पञ्चमी | ऋषभात् / ऋषभाद् | ऋषभाभ्याम् | ऋषभेभ्यः |
| षष्ठी | ऋषभस्य | ऋषभयोः | ऋषभाणाम् |
| सप्तमी | ऋषभे | ऋषभयोः | ऋषभेषु |
| सम्बोधन | हे ऋषभ | हे ऋषभौ | हे ऋषभाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| ऋषभाः | ऋषभ (पुं.) — प्रथमा विभक्ति, बहुवचन 📚 अन्य सम्भावना: ऋषभ (पुं.) — सम्बोधन, बहुवचन |
ऋषभाः 📚 ➤ साँड़
संस्कृत: ऋषभस्वरः, ऋषभाख्यौषधिः, वृषभः · पर्याय: शृङ्गी, वृष
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| ऋषभ 📚 | बैल । वृषभ । विशेष—पुरुष या नर आदि शब्दों के आगे उपमान रूप में समस्त ह… | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| ऋषभ |
निषाद, ऋषभ, गान्धार, षड्ज, मध्यम, धैवत और पंचम (१.७.१) — निषाद, गान्धार, षड्ज, मध्यम, धैवत, पंचम ऋषभक औषधि (२.४.११६) — शृंगी, वृष |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड