॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: गया हुआ, व्यतीत, सदा के लिए गया हुआ
संस्कृत: गतौ
अंग्रेज़ी: to go
व्युत्पत्ति: गम्+क्त (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | गता | गते | गताः |
| द्वितीया | गताम् | गते | गताः |
| तृतीया | गतया | गताभ्याम् | गताभिः |
| चतुर्थी | गतायै | गताभ्याम् | गताभ्यः |
| पञ्चमी | गतायाः | गताभ्याम् | गताभ्यः |
| षष्ठी | गतायाः | गतयोः | गतानाम् |
| सप्तमी | गतायाम् | गतयोः | गतासु |
| सम्बोधन | हे गते | हे गते | हे गताः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | गच्छति | गच्छतः | गच्छन्ति |
| मध्यम | गच्छसि | गच्छथः | गच्छथ |
| उत्तम | गच्छामि | गच्छावः | गच्छामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: गच्छति · लिट्: जगाम · लुट्: गन्ता · लृट्: गमिष्यति · लोट्: गच्छतात् · लङ्: अगच्छत् · विधिलिङ्: गच्छेत् · आशीर्लिङ्: गम्यात् · लुङ्: अगमत् · लृङ्: अगमिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: गमन · ण्वुल्: गामकः · तृच्: गन्ता · यत्: गम्यः · तव्य: गन्तव्यः · अनीयर्: गमनीयः · क्त: गतः · क्तवतु: गतवान् · शतृ: गच्छन् · स्य-शतृ: गमिष्यन् · क्त्वा: गत्वा · ल्यप्: प्रगत्य · तुमुन्: गन्तुम् · णमुल्: गामम् · घञ्: गामः · क्तिन्: गति · क्वसु: जग्मिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| कर-गता | समास: कर + गता कर्मधारय (सम्भावित — पूर्वपद विशेषण) अन्तिम पद से विभक्ति-वचन: गता (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: गम् + क्त 📚 अन्य सम्भावना: गता (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, बहुवचन · कृदन्त: गम् + क्त | गता (स्त्री.) — द्वितीया विभक्ति, बहुवचन · कृदन्त: गम् + क्त |
करगता 📚कर 📚गता ➤ कर (करोति,कीर्यते अनेन इति,कृ(कॄ-अप्)) + गता (गया हुआ, व्यतीत, सदा के लिए गया हुआ)
संस्कृत: गतौ
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| कर 📚 | हाथ । मुहा॰—कर गहना=(१) हाथ पकड़ना । (२) पणिग्रहण या विवाह करना । कर म… | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
| गता 📚 | पु † संज्ञा दे॰ 'गात' | 🟠 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| कर |
बलि (३.३.२०३) — भेंट, झुर्री किरण के नाम (१.३.३७) — किरण, अस्र, मयूख, अंशु, गभस्ति, घृणि, रश्मि, भानु |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड