॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: जो जाता है, जाने वाला, गतिमान होने वाला, ठहरने वाला, शेष रहने वाला, मैथुन करने वाला
व्युत्पत्ति: गै-क (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | गः | गौ | गाः |
| द्वितीया | गम् | गौ | गान् |
| तृतीया | गेन | गाभ्याम् | गैः |
| चतुर्थी | गाय | गाभ्याम् | गेभ्यः |
| पञ्चमी | गात् / गाद् | गाभ्याम् | गेभ्यः |
| षष्ठी | गस्य | गयोः | गानाम् |
| सप्तमी | गे | गयोः | गेषु |
| सम्बोधन | हे ग | हे गौ | हे गाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
अर्थ: जानना, समझना, विचार करना, मानना
संस्कृत: अवबोधने
अंग्रेज़ी: to understand, to regard, to think, to believe, to assume
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लुङ् लकार, आत्मनेपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | अमत / अमनिष्ट | अमनिषाताम् | अमनिषत |
| मध्यम | अमथाः / अमनिष्ठाः | अमनिषाथाम् | अमनिध्वम् |
| उत्तम | अमनिषि | अमनिष्वहि | अमनिष्महि |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट् (आत्मने.): मनुते · लिट् (आत्मने.): मेने · लुट् (आत्मने.): मनिता · लृट् (आत्मने.): मनिष्यते · लोट् (आत्मने.): मनुताम् · लङ् (आत्मने.): अमनुत · विधिलिङ् (आत्मने.): मन्वीत · आशीर्लिङ् (आत्मने.): मनिषीष्ट · लुङ् (आत्मने.): अमत · लृङ् (आत्मने.): अमनिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: मनन · ण्वुल्: मानकः · तृच्: मनिता · ण्यत्: मान्यः · तव्य: मनितव्यः · अनीयर्: मननीयः · क्त: मतः · क्तवतु: मतवान् · शानच्: मन्वानः · क्त्वा: मत्वा · ल्यप्: प्रमत्य · तुमुन्: मनितुम् · णमुल्: मानम् · घञ्: मानः · क्तिन्: मति · क्वसु: मेनिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| गम् | ग (पुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: ग (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन | ग (नपुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन |
| मत | मन् धातु (तनादिगण, आत्मनेपद) — लुङ् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन (माङ्योग में अट्-आगम का अभाव — न माङ्योगे) 📚 अन्य सम्भावना: मत (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन | मत (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन |
गम् 📚 ➤ जो जाता है, जाने वाला, गतिमान होने वाला, ठहरने वाला, शेष रहने वाला, मैथुन करने वाला
मत 📚 ➤ जानना, समझना, विचार करना, मानना
संस्कृत: अवबोधने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| मन् 📚 | in comp. for 1. मद् | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड