॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: प्रयत्न करना, उद्योग करना
संस्कृत: उद्यमने
अंग्रेज़ी: to make an effort, to try
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लट् लकार, आत्मनेपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | गूरयते | गूरयेते | गूरयन्ते |
| मध्यम | गूरयसे | गूरयेथे | गूरयध्वे |
| उत्तम | गूरये | गूरयावहे | गूरयामहे |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट् (आत्मने.): गूरयते · लिट् (आत्मने.): गूरयाञ्चक्रे · लुट् (आत्मने.): गूरयिता · लृट् (आत्मने.): गूरयिष्यते · लोट् (आत्मने.): गूरयताम् · लङ् (आत्मने.): अगूरयत · विधिलिङ् (आत्मने.): गूरयेत · आशीर्लिङ् (आत्मने.): गूरयिषीष्ट · लुङ् (आत्मने.): अजूगुरत · लृङ् (आत्मने.): अगूरयिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: गूरण · ण्वुल्: गूरकः · तृच्: गूरयिता · यत्: गूर्यः · तव्य: गूरयितव्यः · अनीयर्: गूरणीयः · क्त: गूरितः · क्तवतु: गूरितवान् · शानच्: गूरयमाणः · क्त्वा: गूरयित्वा · ल्यप्: प्रगूर्य · तुमुन्: गूरयितुम् · णमुल्: गूरम् · क्तिन्: गूर्ति · क्वसु: गूरयाम्बभूवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| गूरयते | गूर् धातु (चुरादिगण, आत्मनेपद) — लट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन अन्य सम्भावना: गूर् धातु (दिवादिगण, आत्मनेपद) — लट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन · णिजन्त (प्रेरणार्थक) | गूर् धातु (चुरादिगण, आत्मनेपद) — लट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन · णिजन्त (प्रेरणार्थक) |
गूरयते ➤ प्रयत्न करना, उद्योग करना
संस्कृत: उद्यमने
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.५ सेकण्ड