॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: हिन्दी अर्थ उपलब्ध नहीं
संस्कृत: वर्षावरणयोः
अंग्रेज़ी: to rain, to approach, to cover, to surround
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लोट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | चटतात् / चटताद् / चटतु | चटताम् | चटन्तु |
| मध्यम | चट / चटतात् / चटताद् | चटतम् | चटत |
| उत्तम | चटानि | चटाव | चटाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: चटति · लिट्: चचाट · लुट्: चटिता · लृट्: चटिष्यति · लोट्: चटतात् · लङ्: अचटत् · विधिलिङ्: चटेत् · आशीर्लिङ्: चट्यात् · लुङ्: अचटीत् · लृङ्: अचटिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: चटन · ण्वुल्: चाटकः · तृच्: चटिता · ण्यत्: चाट्यः · तव्य: चटितव्यः · अनीयर्: चटनीयः · क्त: चटितः · क्तवतु: चटितवान् · शतृ: चटन् · स्य-शतृ: चटिष्यन् · क्त्वा: चटित्वा · ल्यप्: प्रचट्य · तुमुन्: चटितुम् · णमुल्: चाटम् · घञ्: चाटः · क्तिन्: चट्टि · क्वसु: चेटिवान्
अर्थ: शब्द करना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: शब्दे
अंग्रेज़ी: to sound
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | राः | रौ | राः |
| द्वितीया | राम् | रौ | रः |
| तृतीया | रा | राभ्याम् | राभिः |
| चतुर्थी | रे | राभ्याम् | राभ्यः |
| पञ्चमी | रः | राभ्याम् | राभ्यः |
| षष्ठी | रः | रोः | राम् |
| सप्तमी | रि | रोः | रासु |
| सम्बोधन | हे राः | हे रौ | हे राः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | रायति | रायतः | रायन्ति |
| मध्यम | रायसि | रायथः | रायथ |
| उत्तम | रायामि | रायावः | रायामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: रायति · लिट्: ररौ · लुट्: राता · लृट्: रास्यति · लोट्: रायतात् · लङ्: अरायत् · विधिलिङ्: रायेत् · आशीर्लिङ्: रायात् · लुङ्: अरासीत् · लृङ्: अरास्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: राण · ण्वुल्: रायकः · तृच्: राता · यत्: रेयः · तव्य: रातव्यः · अनीयर्: राणीयः · क्त: रातः · क्तवतु: रातवान् · शतृ: रायन् · स्य-शतृ: रास्यन् · क्त्वा: रात्वा · ल्यप्: प्रराय · तुमुन्: रातुम् · णमुल्: रायम् · घञ्: रायः · क्तिन्: राति · क्वसु: ररिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| चट | चट् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: चट (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: चट् + अच् | चट (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: चट् + अच् |
| आरा | रा (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: आ + रै + अच् 📚 अन्य सम्भावना: आरा (स्त्री.) — द्वितीया विभक्ति, बहुवचन | आरा (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन |
चट 📚 ➤ to rain, to approach, to cover, to surround (अंग्रेज़ी कोश)
संस्कृत: वर्षावरणयोः
आरा 📚 ➤ शब्द करना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: शब्दे
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| चट् 📚 | cl. 1. P. ˚टति, to fall in (as the flood), Pañcat. i, 12, 0/1; to reac… | 🔵🟣 |
| रा 📚 | (आ), f. (only L.) amorous play (= विभ्रम) | 🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| चटारा | चट + आरा | दीर्घ | अकः सवर्णे दीर्घः (६.१.१०१) |
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड