॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: चमकना, प्रकाशित होना, सुन्दर दिखना (वर्तमानकालिक कृदन्त)
संस्कृत: दीप्तौ
अंग्रेज़ी: to glow, to shine, to look attractive, to look beautiful
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | भाना | भाने | भानाः |
| द्वितीया | भानाम् | भाने | भानाः |
| तृतीया | भानया | भानाभ्याम् | भानाभिः |
| चतुर्थी | भानायै | भानाभ्याम् | भानाभ्यः |
| पञ्चमी | भानायाः | भानाभ्याम् | भानाभ्यः |
| षष्ठी | भानायाः | भानयोः | भानानाम् |
| सप्तमी | भानायाम् | भानयोः | भानासु |
| सम्बोधन | हे भाने | हे भाने | हे भानाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | भाति | भातः | भान्ति |
| मध्यम | भासि | भाथः | भाथ |
| उत्तम | भामि | भावः | भामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: भाति · लिट्: बभौ · लुट्: भाता · लृट्: भास्यति · लोट्: भातात् · लङ्: अभात् · विधिलिङ्: भायात् · आशीर्लिङ्: भायात् · लुङ्: अभासीत् · लृङ्: अभास्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: भान · ण्वुल्: भायकः · तृच्: भाता · यत्: भेयः · तव्य: भातव्यः · अनीयर्: भानीयः · क्त: भातः · क्तवतु: भातवान् · शतृ: भान् · स्य-शतृ: भास्यन् · क्त्वा: भात्वा · ल्यप्: प्रभाय · तुमुन्: भातुम् · णमुल्: भायम् · घञ्: भायः · क्तिन्: भाति · क्वसु: बभिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| च-भाना | समास: च + भाना तत्पुरुष (सम्भावित) अन्तिम पद से विभक्ति-वचन: भाना (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: भा + चानश् 📚 अन्य सम्भावना: भाना (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, बहुवचन · कृदन्त: भा + चानश् | भाना (स्त्री.) — द्वितीया विभक्ति, बहुवचन · कृदन्त: भा + चानश् |
चभाना 📚च 📚भाना ➤ च (और, भी, तथा, इसके अतिरिक्त) + भाना (चमकना, प्रकाशित होना, सुन्दर दिखना (वर्तमानकालिक कृदन्त))
संस्कृत: दीप्तौ
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| भाना 📚 | पु † ^१ क्रि॰ अ॰ | 🟠 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड