॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: गर्वीला होना, ठगना, दुष्कर्मी होना (भाववाचक कृदन्त)
संस्कृत: परिकल्कने
अंग्रेज़ी: to be wicked,to be proud,to cheat, to boast
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | चाहः | चाहौ | चाहाः |
| द्वितीया | चाहम् | चाहौ | चाहान् |
| तृतीया | चाहेन | चाहाभ्याम् | चाहैः |
| चतुर्थी | चाहाय | चाहाभ्याम् | चाहेभ्यः |
| पञ्चमी | चाहात् / चाहाद् | चाहाभ्याम् | चाहेभ्यः |
| षष्ठी | चाहस्य | चाहयोः | चाहानाम् |
| सप्तमी | चाहे | चाहयोः | चाहेषु |
| सम्बोधन | हे चाह | हे चाहौ | हे चाहाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | चहति | चहतः | चहन्ति |
| मध्यम | चहसि | चहथः | चहथ |
| उत्तम | चहामि | चहावः | चहामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: चहति · लिट्: चचाह · लुट्: चहिता · लृट्: चहिष्यति · लोट्: चहतात् · लङ्: अचहत् · विधिलिङ्: चहेत् · आशीर्लिङ्: चह्यात् · लुङ्: अचहीत् · लृङ्: अचहिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: चहन · ण्वुल्: चाहकः · तृच्: चहिता · ण्यत्: चाह्यः · तव्य: चहितव्यः · अनीयर्: चहनीयः · क्त: चहितः · क्तवतु: चहितवान् · शतृ: चहन् · स्य-शतृ: चहिष्यन् · क्त्वा: चहित्वा · ल्यप्: प्रचह्य · तुमुन्: चहितुम् · णमुल्: चाहम् · घञ्: चाहः · क्तिन्: चाढि · क्वसु: चेहिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| चाहः | चाह (पुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: चह् + घञ् 📚 |
चाहः 📚 ➤ गर्वीला होना, ठगना, दुष्कर्मी होना (भाववाचक कृदन्त)
संस्कृत: परिकल्कने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| चाह 📚 | इच्छा । अभिलाषा | 🟠 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड