॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: ढिलाई करना
संस्कृत: शैथिल्ये भावकरणे च
अंग्रेज़ी: to loosen, to express, to speak out
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लङ् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | अचिल्लत् / अचिल्लद् | अचिल्लताम् | अचिल्लन् |
| मध्यम | अचिल्लः | अचिल्लतम् | अचिल्लत |
| उत्तम | अचिल्लम् | अचिल्लाव | अचिल्लाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: चिल्लति · लिट्: चिचिल्ल · लुट्: चिल्लिता · लृट्: चिल्लिष्यति · लोट्: चिल्लतात् · लङ्: अचिल्लत् · विधिलिङ्: चिल्लेत् · आशीर्लिङ्: चिल्ल्यात् · लुङ्: अचिल्लीत् · लृङ्: अचिल्लिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: चिल्लन · ण्वुल्: चिल्लकः · तृच्: चिल्लिता · ण्यत्: चिल्ल्यः · तव्य: चिल्लितव्यः · अनीयर्: चिल्लनीयः · क्त: चिल्लितः · क्तवतु: चिल्लितवान् · शतृ: चिल्लन् · स्य-शतृ: चिल्लिष्यन् · क्त्वा: चिल्लित्वा · ल्यप्: प्रचिल्ल्य · तुमुन्: चिल्लितुम् · णमुल्: चिल्लम् · घञ्: चिल्लः · क्तिन्: चिल्ल्ति · क्वसु: चिचिल्ल्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| चिल्लः | चिल्ल् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लङ् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन (माङ्योग में अट्-आगम का अभाव — न माङ्योगे) 📚 अन्य सम्भावना: चिल्ल (पुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन |
चिल्लः 📚 ➤ ढिलाई करना
संस्कृत: शैथिल्ये भावकरणे च
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| चिल्ल् 📚 | cl. 1. to become loose, Dhātup.; to exhibit a भाव, or हाव (derived fr.… | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड