॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: (भाववाचक कृदन्त)
संस्कृत: भूतप्रादुर्भावे
अंग्रेज़ी: to occur in abundance
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | खावः | खावौ | खावाः |
| द्वितीया | खावम् | खावौ | खावान् |
| तृतीया | खावेन | खावाभ्याम् | खावैः |
| चतुर्थी | खावाय | खावाभ्याम् | खावेभ्यः |
| पञ्चमी | खावात् / खावाद् | खावाभ्याम् | खावेभ्यः |
| षष्ठी | खावस्य | खावयोः | खावानाम् |
| सप्तमी | खावे | खावयोः | खावेषु |
| सम्बोधन | हे खाव | हे खावौ | हे खावाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | खौनाति | खौनीतः | खौनन्ति |
| मध्यम | खौनासि | खौनीथः | खौनीथ |
| उत्तम | खौनामि | खौनीवः | खौनीमः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: खौनाति · लिट्: चखाव · लुट्: खविता · लृट्: खविष्यति · लोट्: खौनातु · लङ्: अखौनात् · विधिलिङ्: खौनीयात् · आशीर्लिङ्: खव्यात् · लुङ्: अखवीत् · लृङ्: अखविष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: खवन · ण्वुल्: खावकः · तृच्: खविता · ण्यत्: खाव्यः · तव्य: खवितव्यः · अनीयर्: खवनीयः · क्त: खवितः · क्तवतु: खवितवान् · शतृ: खौनन् · स्य-शतृ: खविष्यन् · क्त्वा: खवित्वा · ल्यप्: प्रखव्य · तुमुन्: खवितुम् · णमुल्: खावम् · घञ्: खावः · क्तिन्: खौति · क्वसु: ष्ख्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| जल-खावाः | समास: जल + खाव कर्मधारय (सम्भावित — पूर्वपद विशेषण) अन्तिम पद से विभक्ति-वचन: खाव (पुं.) — सम्बोधन, बहुवचन · कृदन्त: खव् + घञ् 📚 अन्य सम्भावना: खाव (पुं.) — प्रथमा विभक्ति, बहुवचन · कृदन्त: खव् + घञ् |
जलखावाः 📚जल 📚खाव ➤ जल (तीक्ष्ण होना, तेजस्वी होना, पैना होना) + खाव ((भाववाचक कृदन्त))
संस्कृत: भूतप्रादुर्भावे
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| जल |
जल के नाम (१.१०.३) — अप्, वार्, वारि, सलिल, कमल, पयस्, कीलाल, अमृत |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड