॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: अस्पष्ट शब्द करना, आवाज करना
संस्कृत: अव्यक्ते शब्दे
अंग्रेज़ी: to thunder, to roar, to make a loud sound
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लोट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | नदतात् / नदताद् / नदतु | नदताम् | नदन्तु |
| मध्यम | नद / नदतात् / नदताद् | नदतम् | नदत |
| उत्तम | नदानि | नदाव | नदाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: नदति · लिट्: ननाद · लुट्: नदिता · लृट्: नदिष्यति · लोट्: नदतात् · लङ्: अनदत् · विधिलिङ्: नदेत् · आशीर्लिङ्: नद्यात् · लुङ्: अनदीत् · लृङ्: अनदिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: नदन · ण्वुल्: नादकः · तृच्: नदिता · ण्यत्: नाद्यः · तव्य: नदितव्यः · अनीयर्: नदनीयः · क्त: नदितः · क्तवतु: नदितवान् · शतृ: नदन् · स्य-शतृ: नदिष्यन् · क्त्वा: नदित्वा · ल्यप्: प्रणद्य · तुमुन्: नदितुम् · णमुल्: नादम् · घञ्: नादः · क्तिन्: नत्ति · क्वसु: नेदिवान्
अर्थ: जानना, समझना, विचार करना, मानना
संस्कृत: अवबोधने
अंग्रेज़ी: to understand, to regard, to think, to believe, to assume
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लुङ् लकार, आत्मनेपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | अमत / अमनिष्ट | अमनिषाताम् | अमनिषत |
| मध्यम | अमथाः / अमनिष्ठाः | अमनिषाथाम् | अमनिध्वम् |
| उत्तम | अमनिषि | अमनिष्वहि | अमनिष्महि |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट् (आत्मने.): मनुते · लिट् (आत्मने.): मेने · लुट् (आत्मने.): मनिता · लृट् (आत्मने.): मनिष्यते · लोट् (आत्मने.): मनुताम् · लङ् (आत्मने.): अमनुत · विधिलिङ् (आत्मने.): मन्वीत · आशीर्लिङ् (आत्मने.): मनिषीष्ट · लुङ् (आत्मने.): अमत · लृङ् (आत्मने.): अमनिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: मनन · ण्वुल्: मानकः · तृच्: मनिता · ण्यत्: मान्यः · तव्य: मनितव्यः · अनीयर्: मननीयः · क्त: मतः · क्तवतु: मतवान् · शानच्: मन्वानः · क्त्वा: मत्वा · ल्यप्: प्रमत्य · तुमुन्: मनितुम् · णमुल्: मानम् · घञ्: मानः · क्तिन्: मति · क्वसु: मेनिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| नद | नद् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: नद् धातु (चुरादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन | नद (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन |
| अमत | मन् धातु (तनादिगण, आत्मनेपद) — लुङ् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: अम् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, बहुवचन | अमत (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन |
नद 📚 ➤ अस्पष्ट शब्द करना, आवाज करना
संस्कृत: अव्यक्ते शब्दे
अमत 📚 ➤ जानना, समझना, विचार करना, मानना
संस्कृत: अवबोधने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| नद् 📚 | cl. 1. P. (Dhātup. iii, 17) नदति (ep. also ˚ते; pf. ननाद, नेदुर्, नेद… | 🔵🟣 |
| मन् 📚 | in comp. for 1. मद् | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| नदामत | नद + अमत | दीर्घ | अकः सवर्णे दीर्घः (६.१.१०१) |
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड