॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: लंगड़ाना
संस्कृत: गतिप्रतिघाते
अंग्रेज़ी: to limp
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लोट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | खोरतात् / खोरताद् / खोरतु | खोरताम् | खोरन्तु |
| मध्यम | खोर / खोरतात् / खोरताद् | खोरतम् | खोरत |
| उत्तम | खोराणि | खोराव | खोराम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: खोरति · लिट्: चुखोर · लुट्: खोरिता · लृट्: खोरिष्यति · लोट्: खोरतात् · लङ्: अखोरत् · विधिलिङ्: खोरेत् · आशीर्लिङ्: खोर्यात् · लुङ्: अखोरीत् · लृङ्: अखोरिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: खोरण · ण्वुल्: खोरकः · तृच्: खोरिता · ण्यत्: खोर्यः · तव्य: खोरितव्यः · अनीयर्: खोरणीयः · क्त: खोरितः · क्तवतु: खोरितवान् · शतृ: खोरन् · स्य-शतृ: खोरिष्यन् · क्त्वा: खोरित्वा · ल्यप्: प्रखोर्य · तुमुन्: खोरितुम् · णमुल्: खोरम् · घञ्: खोरः · क्तिन्: खोर्ति · क्वसु: चुखोर्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| नश-आखोर | समास: नश + खोर् तत्पुरुष/कर्मधारय/बहुव्रीहि — प्रकार अर्थ पर निर्भर अन्तिम पद से विभक्ति-वचन: आ + खोर् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: खोर (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: आ + खोर् + घञ् | खोर (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: आ + खोर् + अच् |
नशआखोर 📚नश 📚खोर् ➤ नश (अदर्शन होना, नाश होना, दिखाई न देना (कर्तृवाचक कृ…) + खोर् (लंगड़ाना)
संस्कृत: गतिप्रतिघाते
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| नश 📚 | नशन संज्ञा पुं॰ | 🟠🔵 |
| खोर् 📚 | (= √ खोट्, खोड्, खोल्) cl. 1. P. ˚रति, to limp, be lame, Dhātup. xv, 4… | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| नशाखोर | नश + आखोर | दीर्घ | अकः सवर्णे दीर्घः (६.१.१०१) |
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.३ सेकण्ड