॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: लेना, ग्रहण करना
संस्कृत: आदाने
अंग्रेज़ी: to accept, to obtain
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लङ् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | अलात् / अलाद् | अलाताम् | अलान् / अलुः |
| मध्यम | अलाः | अलातम् | अलात |
| उत्तम | अलाम् | अलाव | अलाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: लाति · लिट्: ललौ · लुट्: लाता · लृट्: लास्यति · लोट्: लातात् · लङ्: अलात् · विधिलिङ्: लायात् · आशीर्लिङ्: लायात् · लुङ्: अलासीत् · लृङ्: अलास्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: लान · ण्वुल्: लायकः · तृच्: लाता · यत्: लेयः · तव्य: लातव्यः · अनीयर्: लानीयः · क्त: लातः · क्तवतु: लातवान् · शतृ: लान् · स्य-शतृ: लास्यन् · क्त्वा: लात्वा · ल्यप्: प्रलाय · तुमुन्: लातुम् · णमुल्: लायम् · घञ्: लायः · क्तिन्: लाति · क्वसु: ललिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| पत-ला | समास: पत + ला तत्पुरुष (सम्भावित) अन्तिम पद से विभक्ति-वचन: ला धातु (अदादिगण, परस्मैपद) — लङ् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन (माङ्योग में अट्-आगम का अभाव — न माङ्योगे) 📚 अन्य सम्भावना: ला (पुं.) — तृतीया विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: ली + अच् | ला (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: ली + अच् |
पतला 📚पत 📚ल् ➤ पत (जाना, नीचे गिरना, उतरना) + ला (लेना, ग्रहण करना)
संस्कृत: आदाने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| पत 📚 | पु † संज्ञा पुं॰ | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
| ल् 📚 | सीधा मूल रूप नहीं मिला — 📚 छूकर निकटतम शब्द देखें |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड