॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: होना
संस्कृत: सत्तायाम्
अंग्रेज़ी: to exist, to become, to be, to happen
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लङ् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | अभवत् / अभवद् | अभवताम् | अभवन् |
| मध्यम | अभवः | अभवतम् | अभवत |
| उत्तम | अभवम् | अभवाव | अभवाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: भवति · लिट्: बभूव · लुट्: भविता · लृट्: भविष्यति · लोट्: भवतात् · लङ्: अभवत् · विधिलिङ्: भवेत् · आशीर्लिङ्: भूयात् · लुङ्: अभूत् · लृङ्: अभविष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: भवन · ण्वुल्: भावकः · तृच्: भविता · यत्: भव्यः · ण्यत्: भाव्यः · तव्य: भवितव्यः · अनीयर्: भवनीयः · क्त: भूतः · क्तवतु: भूतवान् · शतृ: भवन् · स्य-शतृ: भविष्यन् · क्त्वा: भूत्वा · ल्यप्: प्रभूय · तुमुन्: भवितुम् · णमुल्: भावम् · घञ्: भावः · क्तिन्: भूति · क्वसु: बभूवान्
अर्थ: जिसका स्वामी न हो, जिसका पति न हो, अविवाहित
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | अपति | अपतिनी | अपतीनि |
| द्वितीया | अपति | अपतिनी | अपतीनि |
| तृतीया | अपतिना | अपतिभ्याम् | अपतिभिः |
| चतुर्थी | अपतिने | अपतिभ्याम् | अपतिभ्यः |
| पञ्चमी | अपतिनः | अपतिभ्याम् | अपतिभ्यः |
| षष्ठी | अपतिनः | अपतिनोः | अपतीनाम् |
| सप्तमी | अपतिनि | अपतिनोः | अपतिषु |
| सम्बोधन | हे अपति / हे अपते | हे अपतिनी | हे अपतीनि |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| भवन् | भू धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लङ् लकार, प्रथम पुरुष, बहुवचन (माङ्योग में अट्-आगम का अभाव — न माङ्योगे) 📚 अन्य सम्भावना: भवत् (पुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: भू + शतृ | भवत् (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: भू + शतृ |
| अपति | अपति (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: पत धातु (चुरादिगण, आत्मनेपद) — लुङ् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन · कर्मणि/भावे | अपति (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन |
भवन् 📚 ➤ होना
संस्कृत: सत्तायाम्
अपति 📚 ➤ जिसका स्वामी न हो, जिसका पति न हो, अविवाहित
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| भवनपति | भवन् + अपति | हल्-अच् संयोग | — |
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड