॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: दुःख करना, चिन्ता करना, रोकना
संस्कृत: शोके
अंग्रेज़ी: to sorrow, to grieve, to be anxious
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लट् लकार, आत्मनेपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | मण्ठते | मण्ठेते | मण्ठन्ते |
| मध्यम | मण्ठसे | मण्ठेथे | मण्ठध्वे |
| उत्तम | मण्ठे | मण्ठावहे | मण्ठामहे |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट् (आत्मने.): मण्ठते · लिट् (आत्मने.): ममण्ठे · लुट् (आत्मने.): मण्ठिता · लृट् (आत्मने.): मण्ठिष्यते · लोट् (आत्मने.): मण्ठताम् · लङ् (आत्मने.): अमण्ठत · विधिलिङ् (आत्मने.): मण्ठेत · आशीर्लिङ् (आत्मने.): मण्ठिषीष्ट · लुङ् (आत्मने.): अमण्ठिष्ट · लृङ् (आत्मने.): अमण्ठिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: मण्ठन · ण्वुल्: मण्ठकः · तृच्: मण्ठिता · ण्यत्: मण्ठ्यः · तव्य: मण्ठितव्यः · अनीयर्: मण्ठनीयः · क्त: मण्ठितः · क्तवतु: मण्ठितवान् · शानच्: मण्ठमानः · क्त्वा: मण्ठित्वा · ल्यप्: प्रमण्ठ्य · तुमुन्: मण्ठितुम् · णमुल्: मण्ठम् · घञ्: मण्ठः · क्तिन्: मण्टि · क्वसु: ममण्ठ्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| मण्ठते | मण्ठ् धातु (भ्वादिगण, आत्मनेपद) — लट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन अन्य सम्भावना: मण्ठता (स्त्री.) — चतुर्थी विभक्ति, एकवचन · तद्धित: मण्ठ + तल् (भाववाचक) | मण्ठता (स्त्री.) — सम्बोधन, एकवचन · तद्धित: मण्ठ + तल् (भाववाचक) |
मण्ठते ➤ दुःख करना, चिन्ता करना, रोकना
संस्कृत: शोके
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड