॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: बांधना, रोकना (भाववाचक/करणवाचक कृदन्त)
संस्कृत: बन्धने
अंग्रेज़ी: to tie, to restrict, to hinder
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | मवनम् | मवने | मवनानि |
| द्वितीया | मवनम् | मवने | मवनानि |
| तृतीया | मवनेन | मवनाभ्याम् | मवनैः |
| चतुर्थी | मवनाय | मवनाभ्याम् | मवनेभ्यः |
| पञ्चमी | मवनात् / मवनाद् | मवनाभ्याम् | मवनेभ्यः |
| षष्ठी | मवनस्य | मवनयोः | मवनानाम् |
| सप्तमी | मवने | मवनयोः | मवनेषु |
| सम्बोधन | हे मवन | हे मवने | हे मवनानि |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | मवति | मवतः | मवन्ति |
| मध्यम | मवसि | मवथः | मवथ |
| उत्तम | मवामि | मवावः | मवामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: मवति · लिट्: ममाव · लुट्: मविता · लृट्: मविष्यति · लोट्: मवतात् · लङ्: अमवत् · विधिलिङ्: मवेत् · आशीर्लिङ्: मव्यात् · लुङ्: अमवीत् · लृङ्: अमविष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: मवन · ण्वुल्: मावकः · तृच्: मविता · ण्यत्: माव्यः · तव्य: मवितव्यः · अनीयर्: मवनीयः · क्त: मवितः · क्तवतु: मवितवान् · शतृ: मवन् · स्य-शतृ: मविष्यन् · क्त्वा: मवित्वा · ल्यप्: प्रमव्य · तुमुन्: मवितुम् · णमुल्: मावम् · घञ्: मावः · क्तिन्: मूति · क्वसु: म्न्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| मवनम् | मवन (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: मव् + ल्युट् 📚 अन्य सम्भावना: मवन (नपुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: मव् + ल्युट् |
मवनम् 📚 ➤ बांधना, रोकना (भाववाचक/करणवाचक कृदन्त)
संस्कृत: बन्धने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| मवन 📚 | पु ^१ वि॰ दे॰ 'मौन' | 🟠 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड