॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: बांधना, रोकना
संस्कृत: बन्धने
अंग्रेज़ी: to hinder, to tie, to bind, to stop, to resist
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लोट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | मव्यतात् / मव्यताद् / मव्यतु | मव्यताम् | मव्यन्तु |
| मध्यम | मव्य / मव्यतात् / मव्यताद् | मव्यतम् | मव्यत |
| उत्तम | मव्यानि | मव्याव | मव्याम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: मव्यति · लिट्: ममव्य · लुट्: मव्यिता · लृट्: मव्यिष्यति · लोट्: मव्यतात् · लङ्: अमव्यत् · विधिलिङ्: मव्येत् · आशीर्लिङ्: मव्यात् · लुङ्: अमव्यीत् · लृङ्: अमव्यिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: मव्यन · ण्वुल्: मव्यकः · तृच्: मव्यिता · ण्यत्: मव्यः · तव्य: मव्यितव्यः · अनीयर्: मव्यनीयः · क्त: मव्यितः · क्तवतु: मव्यितवान् · शतृ: मव्यन् · स्य-शतृ: मव्यिष्यन् · क्त्वा: मव्यित्वा · ल्यप्: प्रमव्य · तुमुन्: मव्यितुम् · णमुल्: मव्यम् · घञ्: मव्यः · क्तिन्: मति · क्वसु: ममवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| मव्य | मव्य् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: अव्यय — मव्य् + णिच्+ल्यप् (पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) — प्रेरणार्थक (णिजन्त)) | अव्यय — मव्य् + ल्यप् (पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके)) |
मव्य 📚 ➤ बांधना, रोकना
संस्कृत: बन्धने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| मव्य् 📚 | (cf. √ मव्) cl. 1. P. (Dhātup. xv, 1) मव्यति (fut. मव्यिता, Pāṇ. vi, 4… | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.० सेकण्ड