॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: धारण करना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: धारणे
अंग्रेज़ी: to wear, to hold, to possess
व्युत्पत्ति: मृज्+कल,टिलोपः
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | मला | मले | मलाः |
| द्वितीया | मलाम् | मले | मलाः |
| तृतीया | मलया | मलाभ्याम् | मलाभिः |
| चतुर्थी | मलायै | मलाभ्याम् | मलाभ्यः |
| पञ्चमी | मलायाः | मलाभ्याम् | मलाभ्यः |
| षष्ठी | मलायाः | मलयोः | मलानाम् |
| सप्तमी | मलायाम् | मलयोः | मलासु |
| सम्बोधन | हे मले | हे मले | हे मलाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, आत्मनेपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | मलते | मलेते | मलन्ते |
| मध्यम | मलसे | मलेथे | मलध्वे |
| उत्तम | मले | मलावहे | मलामहे |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट् (आत्मने.): मलते · लिट् (आत्मने.): मेले · लुट् (आत्मने.): मलिता · लृट् (आत्मने.): मलिष्यते · लोट् (आत्मने.): मलताम् · लङ् (आत्मने.): अमलत · विधिलिङ् (आत्मने.): मलेत · आशीर्लिङ् (आत्मने.): मलिषीष्ट · लुङ् (आत्मने.): अमलिष्ट · लृङ् (आत्मने.): अमलिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: मलन · ण्वुल्: मालकः · तृच्: मलिता · ण्यत्: माल्यः · तव्य: मलितव्यः · अनीयर्: मलनीयः · क्त: मलितः · क्तवतु: मलितवान् · शानच्: मलमानः · क्त्वा: मलित्वा · ल्यप्: प्रमल्य · तुमुन्: मलितुम् · णमुल्: मालम् · घञ्: मालः · क्तिन्: मल्ति · क्वसु: मेलिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| मु-आमला | समास: मु + मला तत्पुरुष (सम्भावित) अन्तिम पद से विभक्ति-वचन: मला (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: आ + मल् + अच् 📚 अन्य सम्भावना: मला (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, बहुवचन · कृदन्त: आ + मल् + अच् | मला (स्त्री.) — द्वितीया विभक्ति, बहुवचन · कृदन्त: आ + मल् + अच् |
मुआमला 📚मु 📚मला ➤ मु (बन्धन, कैद) + मला (धारण करना (कर्तृवाचक कृदन्त))
संस्कृत: धारणे
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड