॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: बांधा हुआ, करता हुआ
संस्कृत: बन्धने · पर्याय: बद्ध, कीलित, संयत, सम्दनित, उद्दित
अंग्रेज़ी: to tie, to get stuck
व्युत्पत्ति: मू + क्त (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | मूतः | मूतौ | मूताः |
| द्वितीया | मूतम् | मूतौ | मूतान् |
| तृतीया | मूतेन | मूताभ्याम् | मूतैः |
| चतुर्थी | मूताय | मूताभ्याम् | मूतेभ्यः |
| पञ्चमी | मूतात् / मूताद् | मूताभ्याम् | मूतेभ्यः |
| षष्ठी | मूतस्य | मूतयोः | मूतानाम् |
| सप्तमी | मूते | मूतयोः | मूतेषु |
| सम्बोधन | हे मूत | हे मूतौ | हे मूताः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, आत्मनेपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | मवते | मवेते | मवन्ते |
| मध्यम | मवसे | मवेथे | मवध्वे |
| उत्तम | मवे | मवावहे | मवामहे |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट् (आत्मने.): मवते · लिट् (आत्मने.): मुमुवे · लुट् (आत्मने.): मविता · लृट् (आत्मने.): मविष्यते · लोट् (आत्मने.): मवताम् · लङ् (आत्मने.): अमवत · विधिलिङ् (आत्मने.): मवेत · आशीर्लिङ् (आत्मने.): मविषीष्ट · लुङ् (आत्मने.): अमविष्ट · लृङ् (आत्मने.): अमविष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: मवन · ण्वुल्: मावकः · तृच्: मविता · यत्: मव्यः · ण्यत्: माव्यः · तव्य: मवितव्यः · अनीयर्: मवनीयः · क्त: मूतः · क्तवतु: मूतवान् · शानच्: मवमानः · क्त्वा: मूत्वा · ल्यप्: प्रमूय · तुमुन्: मवितुम् · णमुल्: मावम् · क्तिन्: मूति · क्वसु: मुमूवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| मूतम् | मूत (पुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: मू + क्त 📚 अन्य सम्भावना: मूत (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: मू + क्त | मूत (नपुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: मू + क्त |
मूतम् 📚 ➤ बांधा हुआ, करता हुआ
संस्कृत: बन्धने · पर्याय: बद्ध, कीलित, संयत, सम्दनित, उद्दित
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| मूत 📚 | निवद्ध । बाँधा हुआ । संयत | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| मूत |
बँधा हुआ (३.१.९४) — बद्ध, सन्दानित, उद्दित, सन्दित, सित |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड