॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: शब्द करना
संस्कृत: शब्दे
अंग्रेज़ी: to sound
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लोट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | रसतात् / रसताद् / रसतु | रसताम् | रसन्तु |
| मध्यम | रस / रसतात् / रसताद् | रसतम् | रसत |
| उत्तम | रसानि | रसाव | रसाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: रसति · लिट्: ररास · लुट्: रसिता · लृट्: रसिष्यति · लोट्: रसतात् · लङ्: अरसत् · विधिलिङ्: रसेत् · आशीर्लिङ्: रस्यात् · लुङ्: अरसीत् · लृङ्: अरसिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: रसन · ण्वुल्: रासकः · तृच्: रसिता · ण्यत्: रास्यः · तव्य: रसितव्यः · अनीयर्: रसनीयः · क्त: रसितः · क्तवतु: रसितवान् · शतृ: रसन् · स्य-शतृ: रसिष्यन् · क्त्वा: रसित्वा · ल्यप्: प्ररस्य · तुमुन्: रसितुम् · णमुल्: रासम् · घञ्: रासः · क्तिन्: रस्ति · क्वसु: रेसिवान्
अर्थ: प्राप्त होना, पाना
संस्कृत: लम्भने
अंग्रेज़ी: to obtain, to get, to receive
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | आपति / आपयति | आपतः / आपयतः | आपन्ति / आपयन्ति |
| मध्यम | आपयसि / आपसि | आपथः / आपयथः | आपथ / आपयथ |
| उत्तम | आपयामि / आपामि | आपयावः / आपावः | आपयामः / आपामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: आपति · लट् (आत्मने.): आपयते · लिट्: आप · लिट् (आत्मने.): आपयाञ्चक्रे · लुट्: आपयिता · लुट् (आत्मने.): आपयिता · लृट्: आपयिष्यति · लृट् (आत्मने.): आपयिष्यते · लोट्: आपतात् · लोट् (आत्मने.): आपयताम् · लङ्: आपत् · लङ् (आत्मने.): आपयत · विधिलिङ्: आपयेत् · विधिलिङ् (आत्मने.): आपयेत · आशीर्लिङ्: आप्यात् · आशीर्लिङ् (आत्मने.): आपयिषीष्ट · लुङ्: आपत् · लुङ् (आत्मने.): आपिपत · लृङ्: आपयिष्यत् · लृङ् (आत्मने.): आपयिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: आपन · ण्वुल्: आपकः · तृच्: आपिता · यत्: आप्यः · ण्यत्: आप्यः · तव्य: आपितव्यः · अनीयर्: आपनीयः · क्त: आपितः · क्तवतु: आपितवान् · शतृ: आपन् · स्य-शतृ: आपिष्यन् · शानच्: आपयमानः · क्त्वा: आपित्वा · ल्यप्: प्राप्य · तुमुन्: आपितुम् · णमुल्: आपम् · घञ्: आपः · क्तिन्: आप्ति · क्वसु: आपिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| रस | रस् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: रस (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन |
| आपति | आप् धातु (चुरादिगण, परस्मैपद) — लट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: आपत् (नपुं.) — सप्तमी विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: आप् + शतृ | आपत् (पुं.) — सप्तमी विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: आप् + शतृ |
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| रस् 📚 | (cf. √ 1. रास्) cl. 1. P. (Dhātup. xvii, 63) रसति (rarely Ā. ˚ते; pf. … | 🔵🟣 |
| आप् 📚 | cl. 5. P. आप्नोति [AV. ix, 5, 22, &c.], (perf. आप, aor. आपत्, fut. आप… | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| रसापति | रस + आपति | दीर्घ | अकः सवर्णे दीर्घः (६.१.१०१) |
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड