॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: तिलस्य तत्सदृसस्य वा विकारः अण् तेल
संस्कृत: तैलम् · पर्याय: म्रक्षण, अभ्यञ्जन
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | तैलम् | तैले | तैलानि |
| द्वितीया | तैलम् | तैले | तैलानि |
| तृतीया | तैलेन | तैलाभ्याम् | तैलैः |
| चतुर्थी | तैलाय | तैलाभ्याम् | तैलेभ्यः |
| पञ्चमी | तैलात् / तैलाद् | तैलाभ्याम् | तैलेभ्यः |
| षष्ठी | तैलस्य | तैलयोः | तैलानाम् |
| सप्तमी | तैले | तैलयोः | तैलेषु |
| सम्बोधन | हे तैल | हे तैले | हे तैलानि |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| रा-तैल | समास: रा + तैल तत्पुरुष (सम्भावित) अन्तिम पद से विभक्ति-वचन: तैल (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन 📚 |
रातैल 📚रा 📚तैल ➤ रा (अदा.पर. राति , रात) + तैल (तिलस्य तत्सदृसस्य वा विकारः अण् तेल)
संस्कृत: तैलम् · पर्याय: म्रक्षण, अभ्यञ्जन
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| रा 📚 | (आ), f. (only L.) amorous play (= विभ्रम) | 🔵🟣🟢🟤 |
| तैल 📚 | तिल, सरसों आदि को पेरकर निकाला हुआ तैल | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| तैल |
तेल (२.९.५१) — म्रक्षण, अभ्यंजन |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड