🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:38:33 PM · CDSHARMA.IN

🕉️ श्लोकार्थ-बोधिनी

॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण

मार्जयतु

लम्बा गद्य (४००० अक्षर तक) भी लिख सकते हैं — वाक्य-वार विश्लेषण होगा। एक शब्द लिखने पर उसका अर्थ, सभी सम्भावित रूप, और पूरी शब्दरूप/धातुरूप तालिका दिखेगी।

🔎 पहचाना गया: एक शब्द

🔔 मूलशब्दः

लण्डति

🌸 पदच्छेदः स्वचालित

लण्डति

"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद

📖 शब्दकोशः — शब्द का पूर्ण परिचय कोश-आधारित

लण्डति

अर्थ: ऊपर फेंकना, ऊपर उड़ाना

संस्कृत: उत्क्षेपणे

अंग्रेज़ी: to throw up

सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):

  1. लण्ड् धातु (चुरादिगण, परस्मैपद) — लट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन
  2. लण्डता (स्त्री.) — सप्तमी विभक्ति, एकवचन · तद्धित: लण्ड + तल् (भाववाचक)
  3. लण्डत् (नपुं.) — सप्तमी विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: लण्ड् + शतृ
  4. लण्डत् (पुं.) — सप्तमी विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: लण्ड् + शतृ

  📘 धातु-रूपावली में सभी लकार

धातुरूप — लण्ड् (चुरादिगण) · अर्थ: ऊपर फेंकना, ऊपर उड़ाना (उत्क्षेपणे)

लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमलण्डति / लण्डयतिलण्डतः / लण्डयतःलण्डन्ति / लण्डयन्ति
मध्यमलण्डयसि / लण्डसिलण्डथः / लण्डयथःलण्डथ / लण्डयथ
उत्तमलण्डयामि / लण्डामिलण्डयावः / लण्डावःलण्डयामः / लण्डामः

दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: लण्डति · लट् (आत्मने.): लण्डयते · लिट्: लण्डयाञ्चकार · लिट् (आत्मने.): लण्डयाञ्चक्रे · लुट्: लण्डयिता · लुट् (आत्मने.): लण्डयिता · लृट्: लण्डयिष्यति · लृट् (आत्मने.): लण्डयिष्यते · लोट्: लण्डतात् · लोट् (आत्मने.): लण्डयताम् · लङ्: अलण्डत् · लङ् (आत्मने.): अलण्डयत · विधिलिङ्: लण्डयेत् · विधिलिङ् (आत्मने.): लण्डयेत · आशीर्लिङ्: लण्ड्यात् · आशीर्लिङ् (आत्मने.): लण्डयिषीष्ट · लुङ्: अलण्डीत् · लुङ् (आत्मने.): अललण्डत · लृङ्: अलण्डयिष्यत् · लृङ् (आत्मने.): अलण्डयिष्यत

प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: लण्डन · ण्वुल्: लण्डकः · तृच्: लण्डिता · यत्: लण्ड्यः · ण्यत्: लण्ड्यः · तव्य: लण्डितव्यः · अनीयर्: लण्डनीयः · क्त: लण्डितः · क्तवतु: लण्डितवान् · शतृ: लण्डन् · स्य-शतृ: लण्डिष्यन् · शानच्: लण्डयमानः · क्त्वा: लण्डित्वा · ल्यप्: प्रलण्ड्य · तुमुन्: लण्डितुम् · णमुल्: लण्डम् · घञ्: लण्डः · क्तिन्: लण्टि · क्वसु: ललण्ड्वान्

🌹 पदपरिचयः स्वचालित

पदम्विवरणम्
लण्डतिलण्ड् धातु (चुरादिगण, परस्मैपद) — लट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन
अन्य सम्भावना: लण्डता (स्त्री.) — सप्तमी विभक्ति, एकवचन · तद्धित: लण्ड + तल् (भाववाचक) | लण्डत् (नपुं.) — सप्तमी विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: लण्ड् + शतृ

🌷 पदार्थः कोश-आधारित

लण्डति ➤ ऊपर फेंकना, ऊपर उड़ाना
संस्कृत: उत्क्षेपणे

📚 अमरकोश-सम्बन्धः अमरकोश

इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।

⚙️ व्याकरणम् स्वचालित

❖ सन्धिः

इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।

❖ समासः

कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।

❖ कृदन्तः

कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।

❖ तद्धितान्तः

कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।

विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड

⚑ कोई विश्लेषण गलत लगा? सूचित करें — इससे साधन सुधरता है
यह साधन कैसे काम करता है: सब कुछ इसी वेबसाइट के सर्वर पर होता है — कोई बाहरी API/AI नहीं, आपका श्लोक कहीं भेजा या सहेजा नहीं जाता। पदच्छेद पाणिनीय सन्धि-नियमों के उल्टे प्रयोग से, पदपरिचय लगभग ७.५ लाख शब्द-रूपों व १.२ लाख प्रातिपदिकों के कोश से, अर्थ आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश व अमरकोश से, और अन्वय विभक्ति-क्रम के नियमों से बनता है। स्वचालित होने से कहीं-कहीं विकल्प गलत चुना जा सकता है (हर पद के "अन्य सम्भावना" देखें); श्रीमद्भागवत के श्लोकों पर साइट की जाँची हुई टीका दिखती है।
शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (शब्दरूप, धातुरूप, आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश, अमरकोश) · सूत्र-लिंक: लघुसिद्धान्तकौमुदी।
💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें