॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: आलिंगन करना, गले लगाना, खेलना, रमण करना
संस्कृत: श्लेषणक्रीडनयोः
अंग्रेज़ी: to embrace,to hug, to linger, to enjoy, to come to light, to play
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लिट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | ललास | लेसतुः | लेसुः |
| मध्यम | लेसिथ | लेसथुः | लेस |
| उत्तम | ललस / ललास | लेसिव | लेसिम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: लसति · लिट्: ललास · लुट्: लसिता · लृट्: लसिष्यति · लोट्: लसतात् · लङ्: अलसत् · विधिलिङ्: लसेत् · आशीर्लिङ्: लस्यात् · लुङ्: अलसीत् · लृङ्: अलसिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: लसन · ण्वुल्: लासकः · तृच्: लसिता · ण्यत्: लास्यः · तव्य: लसितव्यः · अनीयर्: लसनीयः · क्त: लसितः · क्तवतु: लसितवान् · शतृ: लसन् · स्य-शतृ: लसिष्यन् · क्त्वा: लसित्वा · ल्यप्: प्रलस्य · तुमुन्: लसितुम् · णमुल्: लासम् · घञ्: लासः · क्तिन्: लस्ति · क्वसु: लेसिवान्
अर्थ: ब्रह्मा
संस्कृत: जलम्, शिरः · पर्याय: ब्रह्मन्, आत्मभू, सुरज्येष्ठ, परमेष्ठिन्, पितामह
व्युत्पत्ति: कच्-ड (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | कम् | के | कानि |
| द्वितीया | कम् | के | कानि |
| तृतीया | केन | काभ्याम् | कैः |
| चतुर्थी | काय | काभ्याम् | केभ्यः |
| पञ्चमी | कात् / काद् | काभ्याम् | केभ्यः |
| षष्ठी | कस्य | कयोः | कानाम् |
| सप्तमी | के | कयोः | केषु |
| सम्बोधन | हे क | हे के | हे कानि |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लेस 📚 ➤ आलिंगन करना, गले लगाना, खेलना, रमण करना
संस्कृत: श्लेषणक्रीडनयोः
क 📚 ➤ ब्रह्मा
संस्कृत: जलम्, शिरः · पर्याय: ब्रह्मन्, आत्मभू, सुरज्येष्ठ, परमेष्ठिन्, पितामह
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| लस् 📚 | cl. 1. P., (Dhātup. xvii, 64) लसति (only p. लसत्, लसमान, and pf. ललास;… | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड