॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: एक प्रत्यय जो ‘स्वामित्व’ की भावना को प्रकट करने के लिए ‘संज्ञाशब्दों के साथ लगाया जाता है
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | वत् / वद् | वतौ | वतः |
| द्वितीया | वतम् | वतौ | वतः |
| तृतीया | वता | वद्भ्याम् | वद्भिः |
| चतुर्थी | वते | वद्भ्याम् | वद्भ्यः |
| पञ्चमी | वतः | वद्भ्याम् | वद्भ्यः |
| षष्ठी | वतः | वतोः | वताम् |
| सप्तमी | वति | वतोः | वत्सु |
| सम्बोधन | हे वत् / हे वद् | हे वतौ | हे वतः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
अर्थ: शमी की लकड़ी का टुकड़ा
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | अरणी | अरण्यौ | अरण्यः |
| द्वितीया | अरणीम् | अरण्यौ | अरणीः |
| तृतीया | अरण्या | अरणीभ्याम् | अरणीभिः |
| चतुर्थी | अरण्यै | अरणीभ्याम् | अरणीभ्यः |
| पञ्चमी | अरण्याः | अरणीभ्याम् | अरणीभ्यः |
| षष्ठी | अरण्याः | अरण्योः | अरणीनाम् |
| सप्तमी | अरण्याम् | अरण्योः | अरणीषु |
| सम्बोधन | हे अरणि | हे अरण्यौ | हे अरण्यः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
वत् 📚 ➤ एक प्रत्यय जो ‘स्वामित्व’ की भावना को प्रकट करने के लिए ‘संज्ञाशब्दों के साथ लगाया जाता है
अरणी 📚 ➤ शमी की लकड़ी का टुकड़ा
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| वत् 📚 | समान । तुल्य । सद्दश । जैसे, पुत्रवत् । मित्रवत् | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
| अरणी 📚 | दे॰ 'अरणि' | 🟠🔵🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| वतरणी | वत् + अरणी | हल्-अच् संयोग | — |
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड