॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: आज्ञा करना, प्रेरणा करना, रंग देना, रंगना, खींचना, संकोच करना
संस्कृत: प्रेरणे
अंग्रेज़ी: to order, to motivate, to inspire, to paint, to color
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | वर्णयति | वर्णयतः | वर्णयन्ति |
| मध्यम | वर्णयसि | वर्णयथः | वर्णयथ |
| उत्तम | वर्णयामि | वर्णयावः | वर्णयामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: वर्णयति · लट् (आत्मने.): वर्णयते · लिट्: वर्णयाञ्चकार · लिट् (आत्मने.): वर्णयाञ्चक्रे · लुट्: वर्णयिता · लुट् (आत्मने.): वर्णयिता · लृट्: वर्णयिष्यति · लृट् (आत्मने.): वर्णयिष्यते · लोट्: वर्णयतात् · लोट् (आत्मने.): वर्णयताम् · लङ्: अवर्णयत् · लङ् (आत्मने.): अवर्णयत · विधिलिङ्: वर्णयेत् · विधिलिङ् (आत्मने.): वर्णयेत · आशीर्लिङ्: वर्ण्यात् · आशीर्लिङ् (आत्मने.): वर्णयिषीष्ट · लुङ्: अववर्णत् · लुङ् (आत्मने.): अववर्णत · लृङ्: अवर्णयिष्यत् · लृङ् (आत्मने.): अवर्णयिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: वर्णन · ण्वुल्: वर्णकः · तृच्: वर्णयिता · यत्: वर्ण्यः · तव्य: वर्णयितव्यः · अनीयर्: वर्णनीयः · क्त: वर्णितः · क्तवतु: वर्णितवान् · शतृ: वर्णयन् · स्य-शतृ: वर्णयिष्यन् · शानच्: वर्णयमानः · क्त्वा: वर्णयित्वा · ल्यप्: प्रवर्ण्य · तुमुन्: वर्णयितुम् · णमुल्: वर्णम् · क्तिन्: वर्ण्टि · क्वसु: वर्णयाम्बभूवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| वर्णयति | वर्ण् धातु (चुरादिगण, परस्मैपद) — लट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन अन्य सम्भावना: वर्ण धातु (चुरादिगण, परस्मैपद) — लट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन | वृण् धातु (तुदादिगण, परस्मैपद) — लट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन · णिजन्त (प्रेरणार्थक) |
वर्णयति ➤ आज्ञा करना, प्रेरणा करना, रंग देना, रंगना, खींचना, संकोच करना
संस्कृत: प्रेरणे
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.३ सेकण्ड