॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: मारना, हिंसा करना
संस्कृत: हिंसायाम्
अंग्रेज़ी: to kill, to destroy, to hurt
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लङ् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | अवषत् / अवषद् | अवषताम् | अवषन् |
| मध्यम | अवषः | अवषतम् | अवषत |
| उत्तम | अवषम् | अवषाव | अवषाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: वषति · लिट्: ववाष · लुट्: वषिता · लृट्: वषिष्यति · लोट्: वषतात् · लङ्: अवषत् · विधिलिङ्: वषेत् · आशीर्लिङ्: वष्यात् · लुङ्: अवषीत् · लृङ्: अवषिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: वषण · ण्वुल्: वाषकः · तृच्: वषिता · ण्यत्: वाष्यः · तव्य: वषितव्यः · अनीयर्: वषणीयः · क्त: वषितः · क्तवतु: वषितवान् · शतृ: वषन् · स्य-शतृ: वषिष्यन् · क्त्वा: वषित्वा · ल्यप्: प्रवष्य · तुमुन्: वषितुम् · णमुल्: वाषम् · घञ्: वाषः · क्तिन्: वष्टि · क्वसु: ववष्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| वषः | वष् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लङ् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन (माङ्योग में अट्-आगम का अभाव — न माङ्योगे) 📚 अन्य सम्भावना: वष (पुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: वष् + अच् |
वषः 📚 ➤ मारना, हिंसा करना
संस्कृत: हिंसायाम्
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| व् 📚 | सीधा मूल रूप नहीं मिला — 📚 छूकर निकटतम शब्द देखें |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.० सेकण्ड