॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: बन्दर, लंगूर
संस्कृत: वानरः · पर्याय: कपि, प्लवङ्ग, प्लवग, शाखामृग, वलीमुख
व्युत्पत्ति: वानं वनसंबंधि फलादिकं राति गृह्णति-रा + क, वा विकल्पेन नरो वा (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | वानरः | वानरौ | वानराः |
| द्वितीया | वानरम् | वानरौ | वानरान् |
| तृतीया | वानरेण | वानराभ्याम् | वानरैः |
| चतुर्थी | वानराय | वानराभ्याम् | वानरेभ्यः |
| पञ्चमी | वानरात् / वानराद् | वानराभ्याम् | वानरेभ्यः |
| षष्ठी | वानरस्य | वानरयोः | वानराणाम् |
| सप्तमी | वानरे | वानरयोः | वानरेषु |
| सम्बोधन | हे वानर | हे वानरौ | हे वानराः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| वानरः | वानर (पुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन 📚 |
वानरः 📚 ➤ बन्दर, लंगूर
संस्कृत: वानरः · पर्याय: कपि, प्लवङ्ग, प्लवग, शाखामृग, वलीमुख
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| वानर 📚 | बंदर | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| वानर |
बन्दर के नाम (२.५.४) — कपि, प्लवंग, प्लवग, शाखामृग, वलीमुख, मर्कट, कीश, वनौका |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड