॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: कर लगाना, उत्पत्ति कर देना, उत्पन्न करना
संस्कृत: अतिस्पर्शने
अंग्रेज़ी: to tax, to pay tax, to produce goods
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | शुल्कयति | शुल्कयतः | शुल्कयन्ति |
| मध्यम | शुल्कयसि | शुल्कयथः | शुल्कयथ |
| उत्तम | शुल्कयामि | शुल्कयावः | शुल्कयामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: शुल्कयति · लट् (आत्मने.): शुल्कयते · लिट्: शुल्कयाञ्चकार · लिट् (आत्मने.): शुल्कयाञ्चक्रे · लुट्: शुल्कयिता · लुट् (आत्मने.): शुल्कयिता · लृट्: शुल्कयिष्यति · लृट् (आत्मने.): शुल्कयिष्यते · लोट्: शुल्कयतात् · लोट् (आत्मने.): शुल्कयताम् · लङ्: अशुल्कयत् · लङ् (आत्मने.): अशुल्कयत · विधिलिङ्: शुल्कयेत् · विधिलिङ् (आत्मने.): शुल्कयेत · आशीर्लिङ्: शुल्क्यात् · आशीर्लिङ् (आत्मने.): शुल्कयिषीष्ट · लुङ्: अशुशुल्कत् · लुङ् (आत्मने.): अशुशुल्कत · लृङ्: अशुल्कयिष्यत् · लृङ् (आत्मने.): अशुल्कयिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: शुल्कन · ण्वुल्: शुल्ककः · तृच्: शुल्कयिता · यत्: शुल्क्यः · तव्य: शुल्कयितव्यः · अनीयर्: शुल्कनीयः · क्त: शुल्कितः · क्तवतु: शुल्कितवान् · शतृ: शुल्कयन् · स्य-शतृ: शुल्कयिष्यन् · शानच्: शुल्कयमानः · क्त्वा: शुल्कयित्वा · ल्यप्: प्रशुल्क्य · तुमुन्: शुल्कयितुम् · णमुल्: शुल्कम् · क्तिन्: शुल्क्ति · क्वसु: शुल्कयाम्बभूवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| शुल्कयति | शुल्क् धातु (चुरादिगण, परस्मैपद) — लट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन अन्य सम्भावना: शुल्क् धातु (चुरादिगण, परस्मैपद) — लट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन · णिजन्त (प्रेरणार्थक) | शुल्कयत् (नपुं.) — सप्तमी विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: शुल्क् + शतृ |
शुल्कयति ➤ कर लगाना, उत्पत्ति कर देना, उत्पन्न करना
संस्कृत: अतिस्पर्शने
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड