॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: सींचना, गीला करना, सेवा करना, सेवा करके संतुष्ट रहना (विध्यर्थक कृदन्त)
संस्कृत: सेचने सेवने च
अंग्रेज़ी: to be followed or honoured or served, MW.
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | सचनीयः | सचनीयौ | सचनीयाः |
| द्वितीया | सचनीयम् | सचनीयौ | सचनीयान् |
| तृतीया | सचनीयेन | सचनीयाभ्याम् | सचनीयैः |
| चतुर्थी | सचनीयाय | सचनीयाभ्याम् | सचनीयेभ्यः |
| पञ्चमी | सचनीयात् / सचनीयाद् | सचनीयाभ्याम् | सचनीयेभ्यः |
| षष्ठी | सचनीयस्य | सचनीययोः | सचनीयानाम् |
| सप्तमी | सचनीये | सचनीययोः | सचनीयेषु |
| सम्बोधन | हे सचनीय | हे सचनीयौ | हे सचनीयाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, आत्मनेपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | सचते | सचेते | सचन्ते |
| मध्यम | सचसे | सचेथे | सचध्वे |
| उत्तम | सचे | सचावहे | सचामहे |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट् (आत्मने.): सचते · लिट् (आत्मने.): सेचे · लुट् (आत्मने.): सचिता · लृट् (आत्मने.): सचिष्यते · लोट् (आत्मने.): सचताम् · लङ् (आत्मने.): असचत · विधिलिङ् (आत्मने.): सचेत · आशीर्लिङ् (आत्मने.): सचिषीष्ट · लुङ् (आत्मने.): असचिष्ट · लृङ् (आत्मने.): असचिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: सचन · ण्वुल्: साचकः · तृच्: सचिता · ण्यत्: साच्यः · तव्य: सचितव्यः · अनीयर्: सचनीयः · क्त: सचितः · क्तवतु: सचितवान् · शानच्: सचमानः · क्त्वा: सचित्वा · ल्यप्: प्रसच्य · तुमुन्: सचितुम् · णमुल्: साचम् · घञ्: साकः · क्तिन्: सक्ति · क्वसु: सेचिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| सचनीयः | सचनीय (पुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: सच् + अनीयर् 📚 |
सचनीयः 📚 ➤ सींचना, गीला करना, सेवा करना, सेवा करके संतुष्ट रहना (विध्यर्थक कृदन्त)
संस्कृत: सेचने सेवने च
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| सचनीय 📚 | mfn. to be followed or honoured or served, MW | 🔵 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड