॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: के साथ, मिला कर, के साथ-साथ, संयुक्त होकर, युक्त, सहित सपुत्र, संभार्य, सतृष्ण, सधन, सरोषम्, सकोपम्, सहरि आदि
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
अव्यय — इसके रूप विभक्ति/वचन से नहीं बदलते।
अर्थ: अच्छी तरह विचार करना, चिंतन करना, होश में आना
संस्कृत: संज्ञाने
अंग्रेज़ी: to perceive,to think,to recover consciousness,to observe, to see,to regain consciousness
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लोट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | चेततात् / चेतताद् / चेततु | चेतताम् | चेतन्तु |
| मध्यम | चेत / चेततात् / चेतताद् | चेततम् | चेतत |
| उत्तम | चेतानि | चेताव | चेताम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: चेतति · लिट्: चिचेत · लुट्: चेतिता · लृट्: चेतिष्यति · लोट्: चेततात् · लङ्: अचेतत् · विधिलिङ्: चेतेत् · आशीर्लिङ्: चित्यात् · लुङ्: अचेतीत् · लृङ्: अचेतिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: चेतन · ण्वुल्: चेतकः · तृच्: चेतिता · ण्यत्: चेत्यः · तव्य: चेतितव्यः · अनीयर्: चेतनीयः · क्त: चित्तः · क्तवतु: चित्तवान् · शतृ: चेतन् · स्य-शतृ: चेतिष्यन् · क्त्वा: चितित्वा · ल्यप्: प्रचित्य · तुमुन्: चेतितुम् · णमुल्: चेतम् · घञ्: चेतः · क्तिन्: चित्ति · क्वसु: चिचित्वान्
स 📚 ➤ के साथ, मिला कर, के साथ-साथ, संयुक्त होकर, युक्त, सहित सपुत्र, संभार्य, सतृष्ण, सधन, सरोषम्, सकोपम्, सहरि आदि
अवचेत 📚 ➤ अच्छी तरह विचार करना, चिंतन करना, होश में आना
संस्कृत: संज्ञाने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| चित् 📚 | चैतन्य । चेतना । ज्ञान । यौ॰—चिदाकाश । चिदानंद । चिन्मय | 🟠🔵🟣🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| सावचेत | स + अवचेत | दीर्घ | अकः सवर्णे दीर्घः (६.१.१०१) |
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.३ सेकण्ड