॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: छोड़ा हुआ, परित्यक्त, त्यागा हुआ
संस्कृत: पर्याय: त्यक्त, विधुत, समुज्झित, धूत, उत्सृष्ट
व्युत्पत्ति: हा +क्त, तस्य नः ईत्वम् (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | हीनः | हीनौ | हीनाः |
| द्वितीया | हीनम् | हीनौ | हीनान् |
| तृतीया | हीनेन | हीनाभ्याम् | हीनैः |
| चतुर्थी | हीनाय | हीनाभ्याम् | हीनेभ्यः |
| पञ्चमी | हीनात् / हीनाद् | हीनाभ्याम् | हीनेभ्यः |
| षष्ठी | हीनस्य | हीनयोः | हीनानाम् |
| सप्तमी | हीने | हीनयोः | हीनेषु |
| सम्बोधन | हे हीन | हे हीनौ | हे हीनाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| हीनः | हीन (पुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन 📚 |
हीनः 📚 ➤ छोड़ा हुआ, परित्यक्त, त्यागा हुआ
संस्कृत: पर्याय: त्यक्त, विधुत, समुज्झित, धूत, उत्सृष्ट
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| हीन 📚 | परित्यक्त । छोड़ा हुआ | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| हीन |
छोड़ा हुआ (३.१.१०६) — त्यक्त, विधुत, समुज्झित, धूत, उत्सृष्ट |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड