॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: सुखी होना, प्रयत्न करना, अस्पष्ट शब्द करना
संस्कृत: अव्यक्ते शब्दे सुखे च
अंग्रेज़ी: to be glad, to be pleasant, to make a sound
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लट् लकार, आत्मनेपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | ह्लादते | ह्लादेते | ह्लादन्ते |
| मध्यम | ह्लादसे | ह्लादेथे | ह्लादध्वे |
| उत्तम | ह्लादे | ह्लादावहे | ह्लादामहे |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट् (आत्मने.): ह्लादते · लिट् (आत्मने.): जह्लादे · लुट् (आत्मने.): ह्लादिता · लृट् (आत्मने.): ह्लादिष्यते · लोट् (आत्मने.): ह्लादताम् · लङ् (आत्मने.): अह्लादत · विधिलिङ् (आत्मने.): ह्लादेत · आशीर्लिङ् (आत्मने.): ह्लादिषीष्ट · लुङ् (आत्मने.): अह्लादिष्ट · लृङ् (आत्मने.): अह्लादिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: ह्लादन · ण्वुल्: ह्लादकः · तृच्: ह्लादिता · ण्यत्: ह्लाद्यः · तव्य: ह्लादितव्यः · अनीयर्: ह्लादनीयः · क्त: ह्लान्नः · क्तवतु: ह्लान्नवान् · शानच्: ह्लादमानः · क्त्वा: ह्लादित्वा · ल्यप्: प्रह्लाद्य · तुमुन्: ह्लादितुम् · णमुल्: ह्लादम् · घञ्: ह्लादः · क्तिन्: ह्लात्ति · क्वसु: जह्लाद्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| ह्लादते | ह्लाद् धातु (भ्वादिगण, आत्मनेपद) — लट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन अन्य सम्भावना: ह्लादता (स्त्री.) — चतुर्थी विभक्ति, एकवचन · तद्धित: ह्लाद + तल् (भाववाचक) | ह्लादता (स्त्री.) — सम्बोधन, एकवचन · तद्धित: ह्लाद + तल् (भाववाचक) |
ह्लादते ➤ सुखी होना, प्रयत्न करना, अस्पष्ट शब्द करना
संस्कृत: अव्यक्ते शब्दे सुखे च
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड