॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: नापना, तौलना, अनुमान से सिद्ध करना
संस्कृत: माने
अंग्रेज़ी: to measure,to weigh,to limit,to compare in size
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
विधिलिङ् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | मायात् / मायाद् | मायाताम् | मायुः |
| मध्यम | मायाः | मायातम् | मायात |
| उत्तम | मायाम् | मायाव | मायाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: माति · लिट्: ममौ · लुट्: माता · लृट्: मास्यति · लोट्: मातात् · लङ्: अमात् · विधिलिङ्: मायात् · आशीर्लिङ्: मेयात् · लुङ्: अमासीत् · लृङ्: अमास्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: मान · ण्वुल्: मायकः · तृच्: माता · यत्: मेयः · तव्य: मातव्यः · अनीयर्: मानीयः · क्त: मितः · क्तवतु: मितवान् · शतृ: मान् · स्य-शतृ: मास्यन् · क्त्वा: मित्वा · ल्यप्: प्रमाय · तुमुन्: मातुम् · णमुल्: मायम् · घञ्: मायः · क्तिन्: मिति · क्वसु: ममिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| अन-माया | समास: अन + मा तत्पुरुष/कर्मधारय/बहुव्रीहि — प्रकार अर्थ पर निर्भर अन्तिम पद से विभक्ति-वचन: मा धातु (अदादिगण, परस्मैपद) — विधिलिङ् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: माया (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन | मा (स्त्री.) — पञ्चमी विभक्ति, एकवचन |
अनमाया 📚अन 📚म् ➤ अन (जीना, श्वासोच्छवास करना, समर्थ होना (कर्तृवाचक कृ…) + मा (नापना, तौलना, अनुमान से सिद्ध करना)
संस्कृत: माने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| अन 📚 | पु क्रि॰ वि॰ बिना । बगैर | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
| म् 📚 | सीधा मूल रूप नहीं मिला — 📚 छूकर निकटतम शब्द देखें |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| अन |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.३ सेकण्ड