॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: जलाना, भस्म करना
संस्कृत: दाहे
अंग्रेज़ी: to burn to ashes
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लुङ् लकार, आत्मनेपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | अचूरिष्ट | अचूरिषाताम् | अचूरिषत |
| मध्यम | अचूरिष्ठाः | अचूरिषाथाम् | अचूरिढ्वम् / अचूरिध्वम् |
| उत्तम | अचूरिषि | अचूरिष्वहि | अचूरिष्महि |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट् (आत्मने.): चूर्यते · लिट् (आत्मने.): चुचूरे · लुट् (आत्मने.): चूरिता · लृट् (आत्मने.): चूरिष्यते · लोट् (आत्मने.): चूर्यताम् · लङ् (आत्मने.): अचूर्यत · विधिलिङ् (आत्मने.): चूर्येत · आशीर्लिङ् (आत्मने.): चूरिषीष्ट · लुङ् (आत्मने.): अचूरिष्ट · लृङ् (आत्मने.): अचूरिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: चूरण · ण्वुल्: चूरकः · तृच्: चूरिता · ण्यत्: चूर्यः · तव्य: चूरितव्यः · अनीयर्: चूरणीयः · क्त: चूर्णः · क्तवतु: चूर्णवान् · शानच्: चूर्यमाणः · क्त्वा: चूरित्वा · ल्यप्: प्रचूर्य · तुमुन्: चूरितुम् · णमुल्: चूरम् · घञ्: चूरः · क्तिन्: चूर्ति · क्वसु: चुचूर्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| अव-चूरि | समास: अव + चूर् तत्पुरुष/कर्मधारय/बहुव्रीहि — प्रकार अर्थ पर निर्भर अन्तिम पद से विभक्ति-वचन: चूर् धातु (दिवादिगण, आत्मनेपद) — लुङ् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन · कर्मणि/भावे (माङ्योग में अट्-आगम का अभाव — न माङ्योगे) 📚 |
अवचूरि 📚अव 📚चूर् ➤ अव (संरक्षण करना, जाना, कामना करना, प्रेम करना, संतुष…) + चूर् (जलाना, भस्म करना)
संस्कृत: दाहे
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| अव 📚 | एक उपसर्ग । यह शब्द जिसमें लगता है उसमें निम्नलिखीत अर्थों की योजना कर… | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
| चूर् 📚 | cl. 4. ˚र्यते, to burn, Dhātup. xxvi, 49; for cl. 10. ˚रयति See √ चुर् | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड