॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: मनन करना, मन को एकाग्र करना, पूजा करना
संस्कृत: समाधौ
अंग्रेज़ी: to meditate,to practise, to concentrate, to think, to pray, to worship
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लङ् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | अशीलत् / अशीलद् | अशीलताम् | अशीलन् |
| मध्यम | अशीलः | अशीलतम् | अशीलत |
| उत्तम | अशीलम् | अशीलाव | अशीलाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: शीलति · लिट्: शिशील · लुट्: शीलिता · लृट्: शीलिष्यति · लोट्: शीलतात् · लङ्: अशीलत् · विधिलिङ्: शीलेत् · आशीर्लिङ्: शील्यात् · लुङ्: अशीलीत् · लृङ्: अशीलिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: शीलन · ण्वुल्: शीलकः · तृच्: शीलिता · ण्यत्: शील्यः · तव्य: शीलितव्यः · अनीयर्: शीलनीयः · क्त: शीलितः · क्तवतु: शीलितवान् · शतृ: शीलन् · स्य-शतृ: शीलिष्यन् · क्त्वा: शीलित्वा · ल्यप्: प्रशील्य · तुमुन्: शीलितुम् · णमुल्: शीलम् · घञ्: शीलः · क्तिन्: शील्ति · क्वसु: शिशील्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| अशीलम् | शील् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लङ् लकार, उत्तम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: अशील (पुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन | अशील (नपुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन |
अशीलम् 📚 ➤ मनन करना, मन को एकाग्र करना, पूजा करना
संस्कृत: समाधौ
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| शील् 📚 | (rather Nom. fr. शील below) cl. 1. P. शीलति (pf. शिशील &c.), to medita… | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.० सेकण्ड