॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: तृप्त होना या करना, प्रसन्न होना या करना
संस्कृत: प्रीणने
अंग्रेज़ी: to satisfy, to be satisfied, to please, to be pleased
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लोट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | तृप्यतात् / तृप्यताद् / तृप्यतु | तृप्यताम् | तृप्यन्तु |
| मध्यम | तृप्य / तृप्यतात् / तृप्यताद् | तृप्यतम् | तृप्यत |
| उत्तम | तृप्याणि | तृप्याव | तृप्याम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: तृप्यति · लिट्: ततर्प · लुट्: तर्पिता · लृट्: तर्पिष्यति · लोट्: तृप्यतात् · लङ्: अतृप्यत् · विधिलिङ्: तृप्येत् · आशीर्लिङ्: तृप्यात् · लुङ्: अतर्पीत् · लृङ्: अतर्पिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: तर्पण · ण्वुल्: तर्पकः · तृच्: तर्पिता · तव्य: तर्पितव्यः · अनीयर्: तर्पणीयः · क्त: तृप्तः · क्तवतु: तृप्तवान् · शतृ: तृप्यन् · स्य-शतृ: तर्पिष्यन् · क्त्वा: तर्पित्वा · ल्यप्: प्रतृप्य · तुमुन्: तर्पितुम् · णमुल्: तर्पम् · घञ्: तर्पः · क्तिन्: तृप्ति · क्वसु: ततृप्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| आतृप्य | आ + तृप् धातु (दिवादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: अव्यय — आ + तृप् + ल्यप् (पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके)) | तृप्य (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: आ + तृप् + क्यप् |
आतृप्य 📚 ➤ तृप्त होना या करना, प्रसन्न होना या करना
संस्कृत: प्रीणने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| तृप् 📚 | cl. 4. तृप्यति [AV.; TS. &c.; metrically also ˚ते] cl. 5. [Subj. 2. s… | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड