॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: स्थान, आवास, घर, विश्रामस्थल, आश्रय, घर
संस्कृत: यज्ञस्थानम् · पर्याय: चैत्य
व्युत्पत्ति: आयतन्तेऽत्र आयत्+ल्युट् (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | आयतनम् | आयतने | आयतनानि |
| द्वितीया | आयतनम् | आयतने | आयतनानि |
| तृतीया | आयतनेन | आयतनाभ्याम् | आयतनैः |
| चतुर्थी | आयतनाय | आयतनाभ्याम् | आयतनेभ्यः |
| पञ्चमी | आयतनात् / आयतनाद् | आयतनाभ्याम् | आयतनेभ्यः |
| षष्ठी | आयतनस्य | आयतनयोः | आयतनानाम् |
| सप्तमी | आयतने | आयतनयोः | आयतनेषु |
| सम्बोधन | हे आयतन | हे आयतने | हे आयतनानि |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| आयतनम् | आयतन (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: आयतन (नपुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन | यतन (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: आ + यत् + ल्युट् |
आयतनम् 📚 ➤ स्थान, आवास, घर, विश्रामस्थल, आश्रय, घर
संस्कृत: यज्ञस्थानम् · पर्याय: चैत्य
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| आयतन 📚 | मकान । धर संदिर | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| आयतन |
पवित्र स्थान/यज्ञस्थल (२.२.७) — चैत्य |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड