॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: खेलना
संस्कृत: क्रीडायाम् एव
अंग्रेज़ी: to leap, to jump
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लट् लकार, आत्मनेपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | खूर्दते | खूर्देते | खूर्दन्ते |
| मध्यम | खूर्दसे | खूर्देथे | खूर्दध्वे |
| उत्तम | खूर्दे | खूर्दावहे | खूर्दामहे |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट् (आत्मने.): खूर्दते · लिट् (आत्मने.): चुखूर्दे · लुट् (आत्मने.): खूर्दिता · लृट् (आत्मने.): खूर्दिष्यते · लोट् (आत्मने.): खूर्दताम् · लङ् (आत्मने.): अखूर्दत · विधिलिङ् (आत्मने.): खूर्देत · आशीर्लिङ् (आत्मने.): खूर्दिषीष्ट · लुङ् (आत्मने.): अखूर्दिष्ट · लृङ् (आत्मने.): अखूर्दिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: खूर्दन · ण्वुल्: खूर्दकः · तृच्: खूर्दिता · ण्यत्: खूर्द्यः · तव्य: खूर्दितव्यः · अनीयर्: खूर्दनीयः · क्त: खूर्दितः · क्तवतु: खूर्दितवान् · शानच्: खूर्दमानः · क्त्वा: खूर्दित्वा · ल्यप्: प्रखूर्द्य · तुमुन्: खूर्दितुम् · णमुल्: खूर्दम् · घञ्: खूर्दः · क्तिन्: खूर्ति · क्वसु: चुखूर्द्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| खूर्दते | खूर्द् धातु (भ्वादिगण, आत्मनेपद) — लट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन अन्य सम्भावना: खूर्दता (स्त्री.) — चतुर्थी विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: खूर्द् + घञ् · तद्धित: खूर्द + तल् (भाववाचक) | खूर्दता (स्त्री.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: खूर्द् + घञ् · तद्धित: खूर्द + तल् (भाववाचक) |
खूर्दते ➤ खेलना
संस्कृत: क्रीडायाम् एव
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड