🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:29:38 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

खूर्द् (खुर्दँ)

भ्वादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 01.0022
धात्वर्थ: क्रीडायाम् एव — खेलना (to leap, to jump)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमखूर्दतेखूर्देतेखूर्दन्ते
मध्यमखूर्दसेखूर्देथेखूर्दध्वे
उत्तमखूर्देखूर्दावहेखूर्दामहे

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमखूर्दताम्खूर्देताम्खूर्दन्ताम्
मध्यमखूर्दस्वखूर्देथाम्खूर्दध्वम्
उत्तमखूर्दैखूर्दावहैखूर्दामहै

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअखूर्दतअखूर्देताम्अखूर्दन्त
मध्यमअखूर्दथाःअखूर्देथाम्अखूर्दध्वम्
उत्तमअखूर्देअखूर्दावहिअखूर्दामहि

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमखूर्देतखूर्देयाताम्खूर्देरन्
मध्यमखूर्देथाःखूर्देयाथाम्खूर्देध्वम्
उत्तमखूर्देयखूर्देवहिखूर्देमहि

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमखूर्दिष्यतेखूर्दिष्येतेखूर्दिष्यन्ते
मध्यमखूर्दिष्यसेखूर्दिष्येथेखूर्दिष्यध्वे
उत्तमखूर्दिष्येखूर्दिष्यावहेखूर्दिष्यामहे

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमखूर्दिताखूर्दितारौखूर्दितारः
मध्यमखूर्दितासेखूर्दितासाथेखूर्दिताध्वे
उत्तमखूर्दिताहेखूर्दितास्वहेखूर्दितास्महे

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमचुखूर्देचुखूर्दातेचुखूर्दिरे
मध्यमचुखूर्दिषेचुखूर्दाथेचुखूर्दिध्वे
उत्तमचुखूर्देचुखूर्दिवहेचुखूर्दिमहे

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअखूर्दिष्टअखूर्दिषाताम्अखूर्दिषत
मध्यमअखूर्दिष्ठाःअखूर्दिषाथाम्अखूर्दिध्वम्
उत्तमअखूर्दिषिअखूर्दिष्वहिअखूर्दिष्महि

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमखूर्दिषीष्टखूर्दिषीयास्ताम्खूर्दिषीरन्
मध्यमखूर्दिषीष्ठाःखूर्दिषीयास्थाम्खूर्दिषीध्वम्
उत्तमखूर्दिषीयखूर्दिषीवहिखूर्दिषीमहि

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअखूर्दिष्यतअखूर्दिष्येताम्अखूर्दिष्यन्त
मध्यमअखूर्दिष्यथाःअखूर्दिष्येथाम्अखूर्दिष्यध्वम्
उत्तमअखूर्दिष्येअखूर्दिष्यावहिअखूर्दिष्यामहि

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें