॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: जो जाता है, जाने वाला, गतिमान होने वाला, ठहरने वाला, शेष रहने वाला, मैथुन करने वाला
व्युत्पत्ति: गै-क (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | गः | गौ | गाः |
| द्वितीया | गम् | गौ | गान् |
| तृतीया | गेन | गाभ्याम् | गैः |
| चतुर्थी | गाय | गाभ्याम् | गेभ्यः |
| पञ्चमी | गात् / गाद् | गाभ्याम् | गेभ्यः |
| षष्ठी | गस्य | गयोः | गानाम् |
| सप्तमी | गे | गयोः | गेषु |
| सम्बोधन | हे ग | हे गौ | हे गाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
अर्थ: रखने वाला, संभालने वाला
व्युत्पत्ति: धा +
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | धा | धे | धाः |
| द्वितीया | धाम् | धे | धाः |
| तृतीया | धया | धाभ्याम् | धाभिः |
| चतुर्थी | धायै | धाभ्याम् | धाभ्यः |
| पञ्चमी | धायाः | धाभ्याम् | धाभ्यः |
| षष्ठी | धायाः | धयोः | धानाम् |
| सप्तमी | धायाम् | धयोः | धासु |
| सम्बोधन | हे धे | हे धे | हे धाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
अर्थ: धनी, धनवान
संस्कृत: पर्याय: इभ्य, धनिन्
व्युत्पत्ति: आ+ध्यै+क, पृषो . - तारा .
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | आढ्यः | आढ्यौ | आढ्याः |
| द्वितीया | आढ्यम् | आढ्यौ | आढ्यान् |
| तृतीया | आढ्येन | आढ्याभ्याम् | आढ्यैः |
| चतुर्थी | आढ्याय | आढ्याभ्याम् | आढ्येभ्यः |
| पञ्चमी | आढ्यात् / आढ्याद् | आढ्याभ्याम् | आढ्येभ्यः |
| षष्ठी | आढ्यस्य | आढ्ययोः | आढ्यानाम् |
| सप्तमी | आढ्ये | आढ्ययोः | आढ्येषु |
| सम्बोधन | हे आढ्य | हे आढ्यौ | हे आढ्याः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| गम् | ग (पुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: ग (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन | ग (नपुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन |
| धा | धा (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन 📚 (व्युत्पत्ति: धे + अच्) अन्य सम्भावना: धा (पुं.) — तृतीया विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: धे + अच् |
| आढ्य | आढ्य (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: आढ्य (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन |
गम् 📚 ➤ जो जाता है, जाने वाला, गतिमान होने वाला, ठहरने वाला, शेष रहने वाला, मैथुन करने वाला
धा 📚 ➤ रखने वाला, संभालने वाला
आढ्य 📚 ➤ धनी, धनवान
संस्कृत: पर्याय: इभ्य, धनिन्
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| आढ्य |
धनवान् (३.१.१०) — इभ्य, धनी |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| गंधाढ्य | गम् + धा | अनुस्वार | मोऽनुस्वारः (८.३.२३) |
| गंधाढ्य | धा + आढ्य | दीर्घ | अकः सवर्णे दीर्घः (६.१.१०१) |
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड