॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: स्पष्ट बोलना
संस्कृत: व्यक्तायां वाचि
अंग्रेज़ी: to speak, to tell, to explain, to talk
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लोट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | गदतात् / गदताद् / गदतु | गदताम् | गदन्तु |
| मध्यम | गद / गदतात् / गदताद् | गदतम् | गदत |
| उत्तम | गदानि | गदाव | गदाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: गदति · लिट्: जगाद · लुट्: गदिता · लृट्: गदिष्यति · लोट्: गदतात् · लङ्: अगदत् · विधिलिङ्: गदेत् · आशीर्लिङ्: गद्यात् · लुङ्: अगदीत् · लृङ्: अगदिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: गदन · ण्वुल्: गादकः · तृच्: गदिता · यत्: गद्यः · तव्य: गदितव्यः · अनीयर्: गदनीयः · क्त: गदितः · क्तवतु: गदितवान् · शतृ: गदन् · स्य-शतृ: गदिष्यन् · क्त्वा: गदित्वा · ल्यप्: प्रगद्य · तुमुन्: गदितुम् · णमुल्: गादम् · घञ्: गादः · क्तिन्: गत्ति · क्वसु: जगद्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| गद | गद् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: गद (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन | गद (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन |
गद 📚 ➤ स्पष्ट बोलना
संस्कृत: व्यक्तायां वाचि
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| गद् 📚 | cl. 1. P. ˚दति (perf. जगाद; aor. अगदीत् [Bhaṭṭ. xv, 102] or अगादीत्, P… | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.० सेकण्ड