॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: अच् निगलने वाला
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | गरः | गरौ | गराः |
| द्वितीया | गरम् | गरौ | गरान् |
| तृतीया | गरेण | गराभ्याम् | गरैः |
| चतुर्थी | गराय | गराभ्याम् | गरेभ्यः |
| पञ्चमी | गरात् / गराद् | गराभ्याम् | गरेभ्यः |
| षष्ठी | गरस्य | गरयोः | गराणाम् |
| सप्तमी | गरे | गरयोः | गरेषु |
| सम्बोधन | हे गर | हे गरौ | हे गराः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
अर्थ: प्रकाशित होना
संस्कृत: दीप्तौ
अंग्रेज़ी: to glow, to shine
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लोट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | हटतात् / हटताद् / हटतु | हटताम् | हटन्तु |
| मध्यम | हट / हटतात् / हटताद् | हटतम् | हटत |
| उत्तम | हटानि | हटाव | हटाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: हटति · लिट्: जहाट · लुट्: हटिता · लृट्: हटिष्यति · लोट्: हटतात् · लङ्: अहटत् · विधिलिङ्: हटेत् · आशीर्लिङ्: हट्यात् · लुङ्: अहटीत् · लृङ्: अहटिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: हटन · ण्वुल्: हाटकः · तृच्: हटिता · ण्यत्: हाट्यः · तव्य: हटितव्यः · अनीयर्: हटनीयः · क्त: हटितः · क्तवतु: हटितवान् · शतृ: हटन् · स्य-शतृ: हटिष्यन् · क्त्वा: हटित्वा · ल्यप्: प्रहट्य · तुमुन्: हटितुम् · णमुल्: हाटम् · घञ्: हाटः · क्तिन्: हट्टि · क्वसु: जहट्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| गरम् | गर (पुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन 📚 (व्युत्पत्ति: गृ + अच्) अन्य सम्भावना: गर (नपुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन | गर (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन |
| आहट | आ + हट् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: हट (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: आ + हट् + अच् | हट (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: आ + हट् + अच् |
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| गर 📚 | एक प्रकार का बहुत कड़ुवा और मादक रस जिसका व्यवहार प्राचीन काल में होता… | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
| हट् 📚 | cl. 1. P. हटति, to shine, be bright, Dhātup. ix, 25 | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| गरमाहट | गरम् + आहट | हल्-अच् संयोग | — |
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड