॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: लड़ाई करना (भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) — प्रेरणार्थक (णिजन्त))
संस्कृत: सङ्घर्षे
अंग्रेज़ी: rubbed, brushed, ground, R. iii.
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | घर्षितः | घर्षितौ | घर्षिताः |
| द्वितीया | घर्षितम् | घर्षितौ | घर्षितान् |
| तृतीया | घर्षितेन | घर्षिताभ्याम् | घर्षितैः |
| चतुर्थी | घर्षिताय | घर्षिताभ्याम् | घर्षितेभ्यः |
| पञ्चमी | घर्षितात् / घर्षिताद् | घर्षिताभ्याम् | घर्षितेभ्यः |
| षष्ठी | घर्षितस्य | घर्षितयोः | घर्षितानाम् |
| सप्तमी | घर्षिते | घर्षितयोः | घर्षितेषु |
| सम्बोधन | हे घर्षित | हे घर्षितौ | हे घर्षिताः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | घर्षति | घर्षतः | घर्षन्ति |
| मध्यम | घर्षसि | घर्षथः | घर्षथ |
| उत्तम | घर्षामि | घर्षावः | घर्षामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: घर्षति · लिट्: जघर्ष · लुट्: घर्षिता · लृट्: घर्षिष्यति · लोट्: घर्षतात् · लङ्: अघर्षत् · विधिलिङ्: घर्षेत् · आशीर्लिङ्: घृष्यात् · लुङ्: अघर्षीत् · लृङ्: अघर्षिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: घर्षण · ण्वुल्: घर्षकः · तृच्: घर्षिता · तव्य: घर्षितव्यः · अनीयर्: घर्षणीयः · क्त: घृष्टः · क्तवतु: घृष्टवान् · शतृ: घर्षन् · स्य-शतृ: घर्षिष्यन् · क्त्वा: घृष्ट्वा · ल्यप्: प्रघृष्य · तुमुन्: घर्षितुम् · णमुल्: घर्षम् · घञ्: घर्षः · क्तिन्: घृष्टि · क्वसु: जघृष्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| घर्षित | घर्षित (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: घृष् + णिच्+क्त 📚 अन्य सम्भावना: घर्षित (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: घृष् + णिच्+क्त |
घर्षित 📚 ➤ लड़ाई करना (भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) — प्रेरणार्थक (णिजन्त))
संस्कृत: सङ्घर्षे
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| घर्षित 📚 | घिसा, पिसा अथवा रगड़ा हुआ | 🟠🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड