॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: ’किम्’ और ‘किम्’ से व्युत्पन्न अन्य शब्दों के साथ जुड़नेवाला अव्यय जिससे कि अर्थों में अनिश्चयात्मकता आती है यथा कुत्रचित् =कहीं, केचित्=कोई
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
अव्यय — इसके रूप विभक्ति/वचन से नहीं बदलते।
अर्थ: रक्षा, प्रतिरक्षा
संस्कृत: प्रीणनम् · पर्याय: तर्पण, प्रीणन
व्युत्पत्ति: अव+ल्युट् (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | अवनम् | अवने | अवनानि |
| द्वितीया | अवनम् | अवने | अवनानि |
| तृतीया | अवनेन | अवनाभ्याम् | अवनैः |
| चतुर्थी | अवनाय | अवनाभ्याम् | अवनेभ्यः |
| पञ्चमी | अवनात् / अवनाद् | अवनाभ्याम् | अवनेभ्यः |
| षष्ठी | अवनस्य | अवनयोः | अवनानाम् |
| सप्तमी | अवने | अवनयोः | अवनेषु |
| सम्बोधन | हे अवन | हे अवने | हे अवनानि |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
चित् 📚 ➤ ’किम्’ और ‘किम्’ से व्युत्पन्न अन्य शब्दों के साथ जुड़नेवाला अव्यय जिससे कि अर्थों में अनिश्चयात्मकता आती है यथा कुत्रचित् =कहीं, केचित्=कोई
अवन 📚 ➤ रक्षा, प्रतिरक्षा
संस्कृत: प्रीणनम् · पर्याय: तर्पण, प्रीणन
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| चित् 📚 | चैतन्य । चेतना । ज्ञान । यौ॰—चिदाकाश । चिदानंद । चिन्मय | 🟠🔵🟣🟤 |
| अवन 📚 | प्रीणन । प्रसन्न करना | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| अवन |
तृप्त करना (३.२.४) — तर्पण, प्रीणन |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| चितवन | चित् + अवन | हल्-अच् संयोग | — |
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड