॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: जलाना, प्रज्वलित करना
संस्कृत: सन्दीपने
अंग्रेज़ी: to ignite, to set on fire
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | छर्दति / छर्दयति | छर्दतः / छर्दयतः | छर्दन्ति / छर्दयन्ति |
| मध्यम | छर्दयसि / छर्दसि | छर्दथः / छर्दयथः | छर्दथ / छर्दयथ |
| उत्तम | छर्दयामि / छर्दामि | छर्दयावः / छर्दावः | छर्दयामः / छर्दामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: छर्दति · लट् (आत्मने.): छर्दयते · लिट्: चच्छर्द · लिट् (आत्मने.): छर्दयाञ्चक्रे · लुट्: छर्दयिता · लुट् (आत्मने.): छर्दयिता · लृट्: छर्दयिष्यति · लृट् (आत्मने.): छर्दयिष्यते · लोट्: छर्दतात् · लोट् (आत्मने.): छर्दयताम् · लङ्: अच्छर्दत् · लङ् (आत्मने.): अच्छर्दयत · विधिलिङ्: छर्दयेत् · विधिलिङ् (आत्मने.): छर्दयेत · आशीर्लिङ्: छर्द्यात् · आशीर्लिङ् (आत्मने.): छर्दयिषीष्ट · लुङ्: अचच्छर्दत् · लुङ् (आत्मने.): अचच्छर्दत · लृङ्: अच्छर्दयिष्यत् · लृङ् (आत्मने.): अच्छर्दयिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: छर्दन · ण्वुल्: छर्दकः · तृच्: छर्दिता · यत्: छर्द्यः · तव्य: छर्दितव्यः · अनीयर्: छर्दनीयः · क्त: छृण्णः · क्तवतु: छृण्णवान् · शतृ: छर्दन् · स्य-शतृ: छर्दिष्यन् · शानच्: छर्दयमानः · क्त्वा: छर्दित्वा · ल्यप्: प्रच्छृद्य · तुमुन्: छर्दितुम् · णमुल्: छर्दम् · घञ्: छर्दः · क्तिन्: छृत्ति · क्वसु: चच्छृद्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| छर्दति | छृद् धातु (चुरादिगण, परस्मैपद) — लट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन अन्य सम्भावना: छर्दत् (पुं.) — सप्तमी विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: छृद् + शतृ | छर्दता (स्त्री.) — सप्तमी विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: छृद् + घञ् · तद्धित: छर्द + तल् (भाववाचक) |
छर्दति ➤ जलाना, प्रज्वलित करना
संस्कृत: सन्दीपने
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड