🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:36:49 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

छृद् (छृदीँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0352
धात्वर्थ: सन्दीपने — जलाना, प्रज्वलित करना (to ignite, to set on fire)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमछर्दति / छर्दयतिछर्दतः / छर्दयतःछर्दन्ति / छर्दयन्ति
मध्यमछर्दयसि / छर्दसिछर्दथः / छर्दयथःछर्दथ / छर्दयथ
उत्तमछर्दयामि / छर्दामिछर्दयावः / छर्दावःछर्दयामः / छर्दामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमछर्दतात् / छर्दताद् / छर्दतु / छर्दयतात् / छर्दयताद् / छर्दयतुछर्दताम् / छर्दयताम्छर्दन्तु / छर्दयन्तु
मध्यमछर्द / छर्दतात् / छर्दताद् / छर्दय / छर्दयतात् / छर्दयताद्छर्दतम् / छर्दयतम्छर्दत / छर्दयत
उत्तमछर्दयानि / छर्दानिछर्दयाव / छर्दावछर्दयाम / छर्दाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअच्छर्दत् / अच्छर्दद् / अच्छर्दयत् / अच्छर्दयद्अच्छर्दताम् / अच्छर्दयताम्अच्छर्दन् / अच्छर्दयन्
मध्यमअच्छर्दः / अच्छर्दयःअच्छर्दतम् / अच्छर्दयतम्अच्छर्दत / अच्छर्दयत
उत्तमअच्छर्दम् / अच्छर्दयम्अच्छर्दयाव / अच्छर्दावअच्छर्दयाम / अच्छर्दाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमछर्दयेत् / छर्दयेद् / छर्देत् / छर्देद्छर्दयेताम् / छर्देताम्छर्दयेयुः / छर्देयुः
मध्यमछर्दयेः / छर्देःछर्दयेतम् / छर्देतम्छर्दयेत / छर्देत
उत्तमछर्दयेयम् / छर्देयम्छर्दयेव / छर्देवछर्दयेम / छर्देम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमछर्दयिष्यति / छर्दिष्यतिछर्दयिष्यतः / छर्दिष्यतःछर्दयिष्यन्ति / छर्दिष्यन्ति
मध्यमछर्दयिष्यसि / छर्दिष्यसिछर्दयिष्यथः / छर्दिष्यथःछर्दयिष्यथ / छर्दिष्यथ
उत्तमछर्दयिष्यामि / छर्दिष्यामिछर्दयिष्यावः / छर्दिष्यावःछर्दयिष्यामः / छर्दिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमछर्दयिता / छर्दिताछर्दयितारौ / छर्दितारौछर्दयितारः / छर्दितारः
मध्यमछर्दयितासि / छर्दितासिछर्दयितास्थः / छर्दितास्थःछर्दयितास्थ / छर्दितास्थ
उत्तमछर्दयितास्मि / छर्दितास्मिछर्दयितास्वः / छर्दितास्वःछर्दयितास्मः / छर्दितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमचच्छर्द / छर्दयाञ्चकार / छर्दयामास / छर्दयाम्बभूवचच्छृदतुः / छर्दयाञ्चक्रतुः / छर्दयामासतुः / छर्दयाम्बभूवतुःचच्छृदुः / छर्दयाञ्चक्रुः / छर्दयामासुः / छर्दयाम्बभूवुः
मध्यमचच्छर्दिथ / छर्दयाञ्चकर्थ / छर्दयामासिथ / छर्दयाम्बभूविथचच्छृदथुः / छर्दयाञ्चक्रथुः / छर्दयामासथुः / छर्दयाम्बभूवथुःचच्छृद / छर्दयाञ्चक्र / छर्दयामास / छर्दयाम्बभूव
उत्तमचच्छर्द / छर्दयाञ्चकर / छर्दयाञ्चकार / छर्दयामास / छर्दयाम्बभूवचच्छृदिव / छर्दयाञ्चकृव / छर्दयामासिव / छर्दयाम्बभूविवचच्छृदिम / छर्दयाञ्चकृम / छर्दयामासिम / छर्दयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअचच्छर्दत् / अचच्छर्दद् / अचिच्छृदत् / अचिच्छृदद् / अच्छर्दीत् / अच्छर्दीद्अचच्छर्दताम् / अचिच्छृदताम् / अच्छर्दिष्टाम्अचच्छर्दन् / अचिच्छृदन् / अच्छर्दिषुः
मध्यमअचच्छर्दः / अचिच्छृदः / अच्छर्दीःअचच्छर्दतम् / अचिच्छृदतम् / अच्छर्दिष्टम्अचच्छर्दत / अचिच्छृदत / अच्छर्दिष्ट
उत्तमअचच्छर्दम् / अचिच्छृदम् / अच्छर्दिषम्अचच्छर्दाव / अचिच्छृदाव / अच्छर्दिष्वअचच्छर्दाम / अचिच्छृदाम / अच्छर्दिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमछर्द्यात् / छर्द्याद् / छृद्यात् / छृद्याद्छर्द्यास्ताम् / छृद्यास्ताम्छर्द्यासुः / छृद्यासुः
मध्यमछर्द्याः / छृद्याःछर्द्यास्तम् / छृद्यास्तम्छर्द्यास्त / छृद्यास्त
उत्तमछर्द्यासम् / छृद्यासम्छर्द्यास्व / छृद्यास्वछर्द्यास्म / छृद्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअच्छर्दयिष्यत् / अच्छर्दयिष्यद् / अच्छर्दिष्यत् / अच्छर्दिष्यद्अच्छर्दयिष्यताम् / अच्छर्दिष्यताम्अच्छर्दयिष्यन् / अच्छर्दिष्यन्
मध्यमअच्छर्दयिष्यः / अच्छर्दिष्यःअच्छर्दयिष्यतम् / अच्छर्दिष्यतम्अच्छर्दयिष्यत / अच्छर्दिष्यत
उत्तमअच्छर्दयिष्यम् / अच्छर्दिष्यम्अच्छर्दयिष्याव / अच्छर्दिष्यावअच्छर्दयिष्याम / अच्छर्दिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें