॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: नष्ट होना, ह्रास होना, कम होना, म्लान होना
संस्कृत: क्षये
अंग्रेज़ी: to wane,to decline,to decay,to reduce,to contract, to shrink
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लिट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | जजौ | जजतुः | जजुः |
| मध्यम | जजाथ / जजिथ | जजथुः | जज |
| उत्तम | जजौ | जजिव | जजिम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: जायति · लिट्: जजौ · लुट्: जाता · लृट्: जास्यति · लोट्: जायतात् · लङ्: अजायत् · विधिलिङ्: जायेत् · आशीर्लिङ्: जायात् · लुङ्: अजासीत् · लृङ्: अजास्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: जान · ण्वुल्: जायकः · तृच्: जाता · यत्: जेयः · तव्य: जातव्यः · अनीयर्: जानीयः · क्त: जातः · क्तवतु: जातवान् · शतृ: जायन् · स्य-शतृ: जास्यन् · क्त्वा: जात्वा · ल्यप्: प्रजाय · तुमुन्: जातुम् · णमुल्: जायम् · घञ्: जायः · क्तिन्: जाति · क्वसु: जजिवान्
अर्थ: जीना, श्वासोच्छवास करना, समर्थ होना
संस्कृत: प्राणने
अंग्रेज़ी: to breathe,to live, to inhale, to be able
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लिट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | आन | आनतुः | आनुः |
| मध्यम | आनिथ | आनथुः | आन |
| उत्तम | आन | आनिव | आनिम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: अनिति · लिट्: आन · लुट्: अनिता · लृट्: अनिष्यति · लोट्: अनितात् · लङ्: आनत् · विधिलिङ्: अन्यात् · आशीर्लिङ्: अन्यात् · लुङ्: आनीत् · लृङ्: आनिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: अनन · ण्वुल्: आनकः · तृच्: अनिता · ण्यत्: आन्यः · तव्य: अनितव्यः · अनीयर्: अननीयः · क्त: अनितः · क्तवतु: अनितवान् · शतृ: अनन् · स्य-शतृ: अनिष्यन् · क्त्वा: अनित्वा · ल्यप्: प्राण्य · तुमुन्: अनितुम् · णमुल्: आनम् · घञ्: आनः · क्तिन्: आन्ति · क्वसु: आनिवान्
जजिम 📚 ➤ नष्ट होना, ह्रास होना, कम होना, म्लान होना
संस्कृत: क्षये
आन 📚 ➤ जीना, श्वासोच्छवास करना, समर्थ होना
संस्कृत: प्राणने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| ज् 📚 | सीधा मूल रूप नहीं मिला — 📚 छूकर निकटतम शब्द देखें | |
| अन् 📚 | संस्कृत व्याकरण में यह निषेधार्थक ' नञ्' अव्यय का स्थानादेश है और अभाव… | 🟠🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| जजिमान | जजिम + आन | दीर्घ | अकः सवर्णे दीर्घः (६.१.१०१) |
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड